Motifleri, ilmek sayısı diğer birçok özelliği ile dikkatleri üzerine çeken Sivas Kilimi, akademik çalışmaya konu oldu. Sivas Olgunlaşma Enstitüsü tarafından hazırlanan “İplikten İlmeğe Yüzyıllık Serüven Sivas Kilimi” projesi ile birlikte Sivas Kilimi’nin özelliklerinin anlatıldığı sergi açıldı. Sivas Kilimi desenlerinin anlatıldığı sergide, kıyafet, takı ve ev eşyalarına işlenen motifler görücüye çıktı. Yaklaşık 4 yılda hazırlanan 158 parça eşya, Atatürk Kültür Merkezi Sergi Salonu’nda ziyaretçilerin beğenisine sunuldu. Serginin yanı sıra “İplikten İlmiğe Yüzyıllık Serüven Sivas Kilimi” kitabının da lansmanı yapıldı.
“Bu motifler yüzyıllardır kullanılıyor”
Kilim motiflerinin yüzyıllardır kullanıldığını belirten Sivas Olgunlaşma Enstitüsü Sanat Tarihi Alanı Usta Öğreticisi Semilay Öktem, “Sivas, 16 ilçesi ve çeşitli köylerinde alan araştırma faaliyetleri gerçekleştirdik. Bu alan araştırma faaliyetleri ve elde edilen veriler neticesinde kurum bünyesinde faaliyet gösteren atölyelerimiz tarafından çeşitli malzemeler üzerinde çeşitli tekniklerle 158 tasarım ürünü ortaya konuldu. Sivas’ın köylerinde sıklıkla rastladığımız motifler pıtrak, eli belinde, muska ve insan motifleridir. Genellikle pıtrak ve muska motifleri nazardan ve hastalıklardan korunmak için kullanılırken, eli belinde motifi kadının doğurganlığını ve dişiliğini simgelemiştir. Koçboynuzu motifine de sıkılıkla rastladık. Koçboynuzu motifleri bereket ve nazardan korunmak için kullanılmıştır. Kurt ağızı, kurt izi, canavar ayağı motiflerine de sıklıkla rastladık. Bu motifler, hayvancılıkla uğraşan yörelerde kurtlardan korunmak için kullanılmıştır. İnsanoğlunun ilk ortaya çıktığından itibaren bu motifler sıklıkla kullanılmıştır. Kilim motiflerinin yüzyıllardır kullanıldığını görmekteyiz” şeklinde konuştu.
“Sivas için kilim kültürü vazgeçilmez bir unsur”
Sivas’ın unutulmaya yüz tutmuş miraslarından birisini yeniden canlandırmak istediklerini belirten Öktem, “İlk olarak kilimler tamamen yün kullanılarak yapılmakta ve aynı zamanda kök boyalarla boyanmaktaydı. Olgunlaşma Enstitüsü olarak biz de bu çizgiye sadık kalarak kilimlerimizde tamamen yün kullanarak ve aslına bağlı kalarak kök boyalar kullandık. Yaptığımız alan araştırmalarına özgün kalarak motiflerimizi Sivas kilimleri olarak işledik. Sivas’ın unutulmaya yüz tutmuş miraslarından birisini yeniden canlandırmak istedik. Köylerimizde bu kadar çok motifle karşılaşacağımızı bilmiyorduk. Halen dokuyan ve bu sanatı yaşatmaya çalışan insanlar var. Sivas için kilim kültürü gerçekten de vazgeçilmez bir unsur. Kurum olarak biz unutulmaya yüz tutmuş sanatlar üzerine yoğunlaşıyoruz ve bunları ön plana çıkararak gelecek nesillere aktarıyoruz. Biz sadece kilim dokumadık. Aynı zamanda bu motiflerimizi moda tasarım bölümümüz, Nakış İşleme bölümümüz, kuyumculuk bölümümüz çeşitli materyallere aktardı. Sadece kilimle sınırlı kalmadık. Çeşitli çantalar, kolye ve takılar, kıyafetler, başlıklar ve yastıklar ürettik. Sivas’a bu değeri tekrardan hatırlatmak ve kazandırmak istedik” dedi.
