Karadeniz’de deniz dolgusu üzerine inşa edilen, Samsun’dan Artvin’in Sarp Sınır Kapısı’na kadar uzanan 542 kilometrelik sahil yolunda çatlaklar oluşmaya başladı. Karayolları ekipleri, alt katmana suyun sızmasıyla yolun bozulması riskine karşı oluşan çatlaklar için önlem aldı. Uzmanlar, kıyıya yakın deniz tabanından kum çekilmesi sonucu kıyı erozyonuyla yollarda çatlaklar oluştuğuna dikkat çekerek, uyarılarda bulundu.
Karadeniz Bölgesi’nde, 1987 yılında yapımına başlanan ve 20 yılda tamamlanarak 2007 yılında ulaşıma açılan 542 kilometre uzunluğundaki Karadeniz Sahil Yolu’nda çatlaklar oluştu. Deniz dolgusu üzerine inşa edilen Karadeniz Sahil Yolu’nun Trabzon, Rize ve Artvin geçişlerinde görülen çatlaklardan yağmur suyu sızarak yolun alt katmanlarına zarar vermemesi için karayolları ekiplerince özel zift enjekte ederek asfalttaki boşluklar dolduruldu. Rize’nin İyidere ilçesinde asfalt yolun yaklaşık 8 kilometrelik kısmında yapılan çatlak onarımı tamamlandı. Uzmanlar, kıyıya yakın deniz tabanından kum çekilmesi sonucu oluşan kıyı erozyonuyla yollarda çatlaklar oluştuğuna dikkat çekti, uyarılarda bulundu.
NEDENİ; DENİZDEN KUM ÇEKİLMESİ
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Hidrolik Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Ömer Yüksek, yollarda çatlaklar oluşmasının nedeni olarak, kıyıya yakın bölgelerden kum çekilmesi olduğunu söyledi. Prof. Dr. Yüksek, “100 metre açıktan çekilen kumun kıyıyla ne alakası var diyemeyiz. Zamanla, buradan çektiğimiz kumu doğa bir şekilde kendisi dolduracaktır. Yeterince kum bulamazsa bu sefer kıyıyı oymaya çalışacak ve zaman zaman yolların altını oyacaktır. Siz yolun üst yapısını ne kadar sağlam yaparsanız yapın, altı oyulduğu zaman çatlaklar ve zamanla kırıklar meydana gelecektir. Kosterlere kum çekme ruhsatı verilirken teknik analiz yapılması önemli. Nereden ne zaman, ne kadar ve nasıl malzeme alınacağını tespit etmek gerekiyor. Doğaya herhangi bir yerden müdahale ederseniz başka bir yerde olumsuz etki olarak karşınıza muhakkak çıkar. Deniz kendine yapılanı yanına koymaz” diye konuştu.
DOÇ. DR. ERUZ: TEHLİKE OLUŞABİLİR
Karadeniz Teknik Üniversitesi Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Coşkun Eruz de erozyonla taşıyan, derelerden gelen ve dalgaların kayaları aşındırmasıyla oluşan kumların plajları oluşturduğu ve derin denizlerin plaj kumlarını çekerek tabandaki boşlukları doldurduğunu anlattı. Deniz ortamındaki kumun gemilerle yerinden alınması halinde, denizin kıyıdaki kumu çekeceğini belirten Doç. Dr. Eruz, “Denizin dibinde boşluk olması mümkün değil. O boşluklar mutlaka dalga ve akıntı etkisiyle doldurulacaktır. Eğer orada dengeyi iyi kullanmazsanız orada oluşan boşluğun karşılığında balçık şeklinde bir yapıysa heyelan şeklinde bir deniz dibi hareketi meydana gelebilir. Ciddi boşluklar yaratılırsa kıyıdan aşırı bir kum taşınımı olursa kısmi tehlike oluşabilir” dedi.
‘BALIKÇILIĞA ZARAR VEREBİLİR’
Deniz tabanından kum çekilmesinin, mezgit ve barbun gibi dip balıklarının yuvalanma ve beslenme alanlarına zarar verebileceğine dikkat çeken Doç. Dr. Erzu, “Bu alanların tahsisinden önce ekolojik olarak balıkçılığa nasıl bir zarar verebileceğini, dip ekolojisine nasıl zarar vereceğini mutlaka inceleyip ona göre karar vermek gerekiyor. Çünkü tahribat olursa uzun vadede o bölgedeki balık yataklarına ve balıkçılığa da etki etmemesi mümkün değil” ifadelerini kullandı.
KARADENİZ SAHİL YOLU
Samsun’dan başlayıp, Artvin’in Sarp Sınır Kapısı’nda sona eren, 542 kilometre uzunluğundaki Karadeniz sahil yoluyla 6 il, 64 ilçe, 17 bucak merkezi, 9 liman, 3 havaalanı ve birçok yerleşim birimine ulaşım sağlanıyor. Yolun inşasında, 138 milyon metreküp kazı- dolgu, 180 milyon ton tahkimat, 3 milyon metreküp beton imalatı gerçekleştirildi. Yaklaşık 4.2 milyar dolara mal olan Karadeniz sahil yolunda 27 kilometre uzunluğunda 263 köprü, 41 kilometre uzunluğunda 12 tek tüp tünel, 18,5 kilometre uzunluğunda 20 çift tüp tünel bulunuyor.
