Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Kabine Toplantısı’nın ardından gazetecilerin yeni yıl için belirlenecek asgari ücret takvimine ilişkin sorusunu yanıtladı.
Aralık ayında Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun toplanacağını hatırlatan Işıkhan, “Süreci geçen seneki gibi yürüteceğiz. Aralık ayının ilk haftası ya da ikinci haftası taraflarla bir araya geleceğiz, biz hazırız. Asgari ücret takvimi belli olunca süreci açıklayacağız” dedi.
İLK TOPLANTI BAKANLIKTA
İlk toplantıya Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ev sahipliği yapması bekleniyor.
Komisyon geçen yıl ilk toplantısı 11 Aralık’ta gerçekleştirildi.
Asgari ücretin 31 Aralık’a kadar tespit edilerek kamuoyuyla paylaşılması gerekiyor.
ASGARİ ÜCRET NASIL BELİRLENİYOR?
Asgari ücreti, yasa gereği işçi, işveren ve hükümetten beşer temsilci olmak üzere 15 kişiden oluşan Asgari Ücret Tespit Komisyonu belirliyor.
Komisyon, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı tarafından toplantıya çağrılıyor ve yeni asgari ücreti belirleme çalışmaları kapsamında teamül üzerine aralık ayında dört kez toplanıyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının belirlediği üyelerden birinin başkanlık ettiği komisyon, en az 10 üyenin katılımıyla toplanıp oy çokluğuyla karar veriyor.
Oyların eşitliği halinde komisyon başkanın bulunduğu tarafın çoğunluğu sağladığı kabul ediliyor.
ASGARİ ÜCRET İÇİN NELER KONUŞULUYOR?
Asgari ücret zammının yıl sonu enflasyonuna göre mi yoksa hedef enflasyona göre mi yapılacağı bir süredir tartışılıyor. Zam tahminlerine ilişkin farklı senaryolar konuşuluyor.
Piyasalarda asgari ücret için yüzde 25’lik zam oranı beklentisi güçlenmiş durumda…
Yıl sonu enflasyonu ile gelecek yılın enflasyon hedefi arasında bir noktanın da belirlenebileceği ifade ediliyor. Bu senaryo için yüzde 30’luk ücret artışı konuşuluyor.
İş dünyasındaki ağırlıklı görüş asgari ücretin 22-23 bin lira civarına çıkarılması yönünde oluştu.
Yabancı kuruluşların raporlarında da beklentiler yüzde 25-30 aralığında şekillendi.
MUHALEFETİN BEKLENTİLERİ
CHP: 30 bin lira
İYİ Parti: 28 bin lira
Yeniden Refah: 35 bin lira
Gelecek Partisi: 33 bin 337 lira
DEM Parti: 35 bin lira
ASGARİ ÜCRET-AÇLIK SINIRI MAKASI AÇILIYOR
Asgari ücret tespit komisyonunda Türk-İş’in açlık ve yoksulluk sınırı araştırması da ele alınacak.
Ekim ayında dört kişilik bir ailenin açlık sınırı 20 bin 432 lira, yoksulluk sınırı 66 bin 553 lira, bekar bir çalışanın yaşam maliyeti ise 26 bin 527 lira olarak belirlendi.
Asgari ücret 2024 yılında 17 bin 2 lira olarak belirlenmişti. Ekim ayı itibarıyla bu fark 3 bin 430 liraya yükseldi.
MERKEZ’DEN HEDEF ENFLASYON YÖNLENDİRMESİ
Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, asgari ücretin tespitine ilişkin normatif bir değerlendirme yapmalarının söz konusu olmadığını belirtti.
Karahan, “Biz karar verici değiliz. Bir kurul var, kurul toplanıyor ve belli süreçleri var, biz bu kurulun bir tarafı olmadığımız gibi resmi ya da gayriresmi herhangi tavsiyede de bulunmuyoruz.” ifadelerini kullandı.
TCMB Başkan Yardımcısı Cevdet Akçay, “Asgari ücret artışının iktisadi faaliyetinin görece zayıfladığı dönemde geçişkenliği daha düşük oluyor.” dedi.
Akçay, ücret artışlarında ileriye dönük endekslemeye geçilmesi gerektiğini vurguladı. Akçay, “Bu enflasyon için olumlu. İleriye dönük endeksleme devreye girmek zorunda. Konjonktürün de uygun olduğu kanaatindeyim.” şeklinde konuştu.
ASGARİ ÜCRET ZAM SENARYOLARI
Asgari ücret, geçen yıl ocak ayında yüzde 49,11 oranında zamlanarak 17 bin 2 liraya yükselmişti.
Ocak ayında yüzde 25 zam yapılırsa yeni asgari ücret 21 bin 252 lira olacak.
Merkez Bankası’nın yüzde 44’lük hedefi oranında artış yapıldığında 24 bin 483 lirayı bulacak.
TCMB’nin 2025 hedefi olan yüzde 21’lik zam yapıldığında 20 bin 572 liraya çıkacak.
2025 üst bandı olan yüzde 26 oranında zam gelirse 21 bin 422 lira olacak.
Asgari ücrete yüzde 30 zam gelirse 22 bin 102 liraya yükselecek.
Yüzde 40 zam yapılırsa yeni asgari ücret 23 bin 802 lira seviyesine gelecek.
Orta Vadeli Program (OVP) enflasyon hedefi yüzde 41,5’luk zam gelirse 24 bin lirayı aşacak.
OVP’deki 2025 enflasyon hedefi olan yüzde 17,5 oranında zam yapılırsa 19 bin 977 liraya yükselecek.
