Hububatın 1 Ekim’den 31 Mart’a 6 aylık gelişme döneminde son 65 yılın en düşük yağışını aldığını belirten Sarıbal, kuraklık nedeniyle buğday rekoltesinde Marmara’da yüzde 4, Ege’de yüzde 6, Akdeniz’de yüzde 7, İç Anadolu’da yüzde 8, Güneydoğu Anadolu’da yüzde 15 ve Doğu Anadolu’da yüzde 5 düşüş tahmin edildiğini aktardı. Sonuç olarak ülke buğday rekoltesinin uzun yıllar ortalaması olan 20 milyon tona göre yüzde 6,75 azalarak 18,650 milyon ton olabileceğini kaydeden Sarıbal, “Bu değer 20,8 milyon ton olan 2024 yılı buğday üretiminin yüzde 10,3 daha düşük. Üretici örgütleri 2025 yılı için kuru şartlarda üretimi yapılan buğdayın ortalama maliyetini kilogramı 15,8 TL, sulu şartlarda ise 14,3 TL olarak belirledi. 2025 yılı Nisan ayı itibariyle resmi enflasyon bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 28,9 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 48,7 oranında arttı. Tarımsal girdi fiyatlarındaki artış ise bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 37,9 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 37,8 oldu. TMO en kısa zamanda üreticinin maliyetlerini, enflasyon ve girdi fiyatlarındaki artışı ve kuraklık ve zirai don nedeniyle üretimdeki düşüşü dikkate alarak çiftçilerin zarar etmemesini ve topraktan kopmamasını sağlayacak bir alım fiyatı açıklamalı; bedellerini kısa sürede ödemeli, üreticilerin randevu talepleri bekletmeksizin karşılanmalıdır” dedi.
24 YILLIK AKP İKTİDARINDA 107 MİLYON TONLUK İTHALATA 29,5 MİLYAR DOLAR ÖDENDİ
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin gerçekçi, üreticiyi yaşatacak bir fiyat açıklaması gerektiğini kaydeden Sarıbal, “Buğday hasadı Adana’da lokal düzeyde başladı. Çiftçilerimize bereketli ve bol kazançlı bir hasat dönemi dilerim. Ancak iktidarın emek karşıtı politikaları buna ne kadar imkan verir onu kestirmek zor. Ülkemiz, gen merkezi olduğu buğdayda büyük bir çeşitlilik ve zenginliğe sahip. Ancak buğday üretiminin yüzde 78’i kuru tarım alanlarında yapılmakta olup; verim dünya ortalamasının altında kalmaktadır” ifadelerini kullandı. Son 30 yılda buğday ekim alanlarının yüzde 30 oranında azaldığını, nüfusun yüzde 50 oranında artmasına rağmen buğday üretiminin 20 milyon ton civarında sabitlendiğini belirten Sarıbal, Türkiye’nin ürettiğinin yarısından fazla buğday ithal eder hale geldiğini söyledi. AKP’nin 24 yıllık iktidarında buğday ithalatında rekor kırıldığını, 107 milyon tonluk ithalat karşılığında 29,5 milyar dolar ödendiğini kaydeden Sarıbal, “Geçen yıl üretici örgütleri kuru şartlarda üretimi yapılan buğdayın ortalama maliyetini kilogramı 10,8 TL olarak belirlerken 15 TL alım fiyatı talep ettiler. Ancak Toprak Mahsulleri Ofisi 6 Haziran tarihinde 2024 ürünü hububat alım fiyatlarını açıklamış; fiyatı ekmeklik buğdayda ton başına 9 bin 250 TL olarak belirlemiştir. Ayrıca 2023 yılında ton başına buğdayda bin olan fark ödemesi desteği bin 750 TL’ye yükseltilmiştir. Bu durumda, fark ödemesi desteği ile birlikte çiftçilerin eline ton başına; 11 bin TL geçmiş; fark ödemesi desteği hariç alım fiyatları ekmeklik buğdayda alım fiyatı artışı yüzde 12,1 olmuştur” diye konuştu.
