Değişken primler tazminata dahil edilecek
Yargıtay kararında, işçinin her ay aynı tutarda prim almamasının bu ödemelerin kıdem tazminatı hesabı dışında bırakılması için yeterli olmadığı belirtildi.
Satış hedeflerine bağlı olarak bazı dönemlerde prim alınması durumunda da söz konusu ödemelerin giydirilmiş ücret hesabında dikkate alınması gerektiği vurgulandı.
İşçi fazla mesai nedeniyle sözleşmesini feshetti
Karara konu olayda bir işçi, haftalık çalışma süresinin yasal sınırı aştığını belirterek kıdem tazminatı ve fazla çalışma ücretlerinin ödenmesi şartıyla iş sözleşmesini feshetti.
İşçi ayrıca ödenmeyen işçilik alacakları, satış hedeflerinin keyfi şekilde belirlenmesi, prim almasının engellenmesi, eşit davranma borcuna aykırı uygulamalar ve psikolojik taciz niteliğindeki eylemler nedeniyle de haklarının ihlal edildiğini ileri sürdü.
Takım lideri olarak çalışan işçi, temel ücretinin yanı sıra satış miktarına göre prim aldığını, yemek, yol ve özel sağlık sigortası yardımlarından yararlandığını belirtti.
İşveren ise işçinin sözleşmesini haklı neden olmadan istifa ederek sona erdirdiğini savundu. Satış primlerinin hedefe bağlı olduğunu ve işçinin hedeflerini gerçekleştiremediğini ileri sürdü.
Mahkeme işçiyi haklı buldu
İş Mahkemesi, puantaj kayıtlarının bulunduğu dönemlerde bu kayıtları esas aldı. Mahkeme, işçinin 19,5 saatlik ödenmemiş fazla çalışma ücretinin bulunduğunu tespit etti.
Kayıt bulunmayan dönemler bakımından ise tanık anlatımları ve işçinin talepleri değerlendirildi.
Fesih tarihinde ödenmemiş fazla çalışma ücretinin bulunması nedeniyle işçinin sözleşmesini haklı nedenle feshettiğine karar verildi. Kıdem tazminatı ve fazla çalışma ücreti talepleri de kısmen kabul edildi.
Bölge Adliye Mahkemesi de işçinin ödenmemiş fazla çalışma ücretinin bulunduğu ve feshin haklı nedene dayandığı yönündeki değerlendirmeyi yerinde buldu.
Yargıtay prim hesabına dikkat çekti
Dosyanın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesi devreye girdi.
Yüksek Mahkeme, kıdem tazminatına esas ücret belirlenirken temel ücretin yanı sıra işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen menfaatlerin de dikkate alınması gerektiğini hatırlattı.
Kararda devamlılık gösteren primlerin yanı sıra yakacak, giyecek, kira, aydınlatma, servis ve yemek yardımı gibi ödemelerin de kıdem tazminatı hesabında değerlendirilebileceği belirtildi.
Özel sağlık sigortası ve hayat sigortası prim ödemelerinin de para ile ölçülebilen menfaatler kapsamında olduğu ve tazminata esas ücrete eklenmesi gerektiği ifade edildi.
Son yıldaki primlerin ortalaması alınacak
Yargıtay, satış rakamlarına veya başka verilere göre hesaplanan primlerin tutarı değişken olsa dahi giydirilmiş ücret kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar verdi.
Somut olayda işçinin belirli satış hedeflerini tutturduğu dönemlerde prim aldığı tespit edildi.
Yargıtay, mevcut bordrolar esas alınarak son yılda ödenen primlerin aylık ortalamasının bulunması ve bu tutarın kıdem tazminatına esas ücrete eklenmesi gerektiğine hükmetti.
İlk derece mahkemesinin primleri hesaba katmamasını hatalı bulan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, Bölge Adliye Mahkemesi kararını oy birliğiyle bozdu.
Kararla birlikte, hedefe bağlı ve tutarı değişken olan satış primlerinin de şartları oluştuğunda kıdem tazminatı hesabında dikkate alınmasının önü açıldı.
