ABD Başkanı Donald Trump, Ankara’da yapılan 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi dönüşünde uğradığı İngiltere’deki Mildenhall Hava Üssü’nde uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu. Türkiye’de harika 2 gün geçirdiklerini aktaran Trump, “Birçok karar alındı. Türkiye ile birçok iyi ticaret anlaşması yaptık ve gerçekten çok iyi bir ortaklar. Bu arada Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan harikaydı” değerlendirmesinde bulundu. İran’a yönelik son ABD saldırılarına değinen Trump, “Onları çok sert vurduk. 1’e 20 oranında vurduk diyebilirim. Bize her vurduklarında, biz onlara 20 misliyle vuracağız” ifadelerini kullandı. Son saldırıların İran’ın 3 ticari gemiyi hedef almasına yönelik misilleme olduğunu hatırlatan Trump, “Tam kapsamlı bir askeri çatışmaya mı dönülüyor?” yönündeki soruya “Gerçekten bilmiyorum. Çatışma olursa çok hızlı bir şekilde kazanırız. Bu da meselenin başka bir boyutu. Kazanabileceğimiz birçok yol var, ama askeri açıdan zaten kazandık. Ellerinde çok az şeyleri kaldı” yanıtını verdi.
“Bir nevi çıldırmış durumdalar”
İran’ın ABD ile bir anlaşma yapmayı çok istediğini iddia eden Trump, “Kısa bir süre önce aradılar. Anlaşma yapmayı çok ama çok istiyorlar. Ancak anlaşma yapmaya layık olup olmadıklarını bilmiyorum. Anlaşmaya sadık kalacaklarından emin değilim. Sorun da bu zaten” ifadelerini kullandı. Trump, “Eğer anlaşma yapmak istiyorlarsa, sizce neden ticari gemilere saldırdılar?” sorusu üzerine, “Çünkü dürüst olmak gerekirse biraz deliler. Bir nevi çıldırmış durumdalar. Biraz kontrolden çıkmışlar ama yine de anlaşma yapmayı çok fena istiyorlar” değerlendirmesinde bulundu.
“Muazzam bir birlik ve beraberlik vardı”
İspanya ve İngiltere dahil bazı ülke liderleriyle sorunlar yaşadığı yönündeki ifadeleri hatırlatılan Trump, “İspanya ile sorunlarım vardı ve hâlâ da var. Ancak İspanya bugün tam anlamıyla üstüne düşeni yaptı. Biliyorsunuz, onlara ticareti durduracağımı söylemiştim. Ancak yüklü miktardaki ödeme talebimizi yerine getirdiler. Eğer yapmasalardı, onlarla konuşmazdık bile. Bana göre çok kötü davranıyorlardı” dedi. Anlaşmazlıklara rağmen NATO Zirvesi’nde tam bir birlik ortamı olduğunu belirten Trump, “O odada harika bir birlik vardı. NATO toplantı odası aslında oldukça inanılmazdı. Ortam çok iyiydi. Basının da içeride kalabilmesini isterdim. Gerçi basın orada olsaydı işler farklı olabilirdi ama muazzam bir birlik ve beraberlik vardı. Oldukça güzeldi” diye konuştu.
“Avrupa’dan asker çekme kararı Grönland ve İran meselelerine bağlı”
Trump, “Avrupa’dan daha fazla ABD askerini çekecek misiniz?” sorusu üzerine, bu konudaki nihai kararı henüz vermediğini söyledi. Bu kararın Grönland ve İran meselelerine bağlı olduğunu vurgulayan Trump, “Pek çok açıdan Grönland’a bağlı olacak. Yani biliyorsunuz, Grönland konusunda çok iyi bir anlaşma yapmak istiyorum; eğer yapamazsak da belki askerleri çekerim” dedi. Bu konudaki tutumunun ayrıca Avrupa ülkelerinin İran karşısında ülkesine verdiği desteğe bağlı olduğunu ifade eden Trump, “Bu konu bir açıdan da İran’a bağlı. Yani, Avrupa ülkeleri yardım etmek istiyorlar. Biliyorsunuz, bu mesele için biraz geç kalındı çünkü esasında ortada pek bir savaş kalmadı, ancak bazı şeyler İran’a bağlı olacak. Yardım etmek için bir şansları varken yardım etmemeyi seçtiler. Şimdi bunu yavaş yavaş unutuyoruz. Ve şimdi yardım etmek istiyorlar. Hepsi İran konusunda yardım etmeyi çok ama çok istiyor. Ancak bizim aslında yardıma ihtiyacımız yok. Bunlar ufak tefek şeyler, bizim gerçekten yardıma ihtiyacımız yok” şeklinde konuştu.
“Suriye Devlet Başkanı eş-Şara harika bir iş çıkardı”
Trump’a “Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara Hizbullah ve Lübnan konusunda yardım edeceğine dair herhangi bir taahhütte bulundu mu?” sorusu da yöneltildi. Bu soruya “evet” yanıtını veren Trump, “Başkan eş-Şara harika bir iş çıkardı. Suriye’yi birleştirdi. Ne dediğini söylemeyeceğim ama evet, taahhütte bulundu. Bugün harikaydı. Gerçekten harikaydı. Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy de harikaydı. Pek çok iyi görüşme gerçekleştirdik” ifadelerini kullandı.
“Çok ama çok iyi bir toplantıydı”
Trump, “NATO Zirvesi’ne katılmanızın tek nedeninin zirvenin Türkiye’de düzenlenmesi olduğunu söylediniz. Bu sizin son NATO zirveniz miydi?” sorusuna, “Hayır. Bence bugün epey yol kat ettiler. Bazı tavizler verdiler ve bana göre NATO bugün çok yol aldı” yanıtını verdi. ABD’nin NATO’ya çok fazla katkı yaptığını hatırlatan Trump, “Biz orada aslında kendimizi değil, onları korumak için varız. Yani en nihayetinde bu, önceden Sovyetler Birliği’ne karşı, şimdi de Rusya’ya karşı bir korumaydı. Ve biliyorsunuz ki biz çok uzaktayız. Arada bizi ayıran bir okyanus var” diye konuştu. NATO Zirvesi sırasında birçok konunun çözüme kavuştuğunu belirten Trump, “Çok ama çok iyi bir toplantıydı ve insanlar ABD olarak bize çok haksız davranıldığını anlıyor. Üstelik tüm bunların üzerine, mesele İran’ın nükleerden arındırılmasına geldiğinde yanımızda olmadılar, çünkü bu aslında pek de bir savaş sayılmaz. Bu bir nükleerden arındırma, İran’ı nükleersizleştirme meselesiydi. Yani, bütün mesele nükleer silahları ortadan kaldırmak, İran’ın nükleer silahlara sahip olmasına izin vermemek” şeklinde konuştu.
