Ticaret Bakanlığı, Avrupa Birliği (AB) ile yapılmış olan Gümrük Birliğine istinaden AB ile aynı ürün güvenliği sistemi çerçevesinde tehlikeli ve sağlığa zararlı ürünlere karşı ürün güvenliği uygulamalarına ve denetimlerine devam ediyor.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, hayata geçirilen sıkı mevzuat hükümleri doğrultusunda, oyuncaktan yapı malzemelerine, tıbbi cihazlardan anne bebek ürünlerine, ayakkabıdan tekstil ürünlerine kadar geniş bir ürün grubunun, risk esaslı olarak ithalatta ürün güvenliği denetimine tabi tutulduğu belirtildi.
Açıklamada, mevzuata aykırı ve güvensiz ürünlerin Türkiye’ye girişinin engellenmesinin insan ve hayvan sağlığı ile çevrenin korunması ve imalatçıları uygunsuz ithal ürünlerin oluşturduğu haksız rekabetten korunması adına Bakanlık tarafından kararlı adımlar atıldığı kaydedildi.
“49 milyar adet sanayi ürünü denetlendi, uygunsuz bulunan 424 milyon adet ürünün ülkeye girişi engellendi”
Dış ticaret ürün güvenliği denetimlerinde etkinliği arttırmak için Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi’nin (TAREKS) kurulduğu belirtilen açıklamada, şu ifadelere yer verildi:
“Bu kapsamda, dış ticarette ürün güvenliği denetimlerinde etkinliği artırmak amacıyla kurulan Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemimiz TAREKS’in devreye alındığı 2011 yılından bu yana ithalatta toplam 49 milyar adet sanayi ürünü denetlenmiş, uygunsuz ve güvensiz bulunan toplam 424 milyon adet ürünün ülkemize girişi engellenmiştir. Aynı şekilde, Tarım ve Orman Bakanlığınca yapılan denetimlerle de uygunsuz tarım ve gıda ürünlerinin ülkemize girişi engellenmiştir. Bununla birlikte, söz konusu denetimler, uygunsuz bulunduğu için ülkeye girişine izin verilmeyen ürünlerin çok ötesinde, büyük caydırıcı etki göstermektedir.”
“Piyasaya uygunsuz-güvensiz ürün arz edenlere ise 5 milyar lira idari para cezası uygulandı”
Bakanlıktan yapılan açıklamada, Türkiye’de kurulan ürün güvenliği sisteminin çerçevesini çizen denetim mevzuatı ile piyasadaki tüm aktörlerin bu konudaki yükümlülüklerinin düzenlendiği ifade edildi.
Bu kapsamda, Ticaret Bakanlığı öncülüğünde 8 farklı yetkili kuruluş ile birlikte Türkiye piyasasına arz edilen ürünlerin mevzuatına uygun ve güvenli olması için gözetim ve denetim faaliyetleri yürütüldüğü işaret edildi. Bu çerçevede, 2009 yılından bu yana yapılan denetimlerde uygunsuz ve güvensiz bulunan 708 milyon adet ürün uygun hale getirtildiği, piyasaya arzı yasaklanmış veya piyasadan toplatıldığı ifade edildi. Piyasaya uygunsuz ve güvensiz ürün arz edenlere ise 5 milyar lira idari para cezası uygulandığı açıklandı.
Öte yandan, ürün güvenliği denetiminin yanında Ticaret Bakanlığı’nın Gümrük Birliği kapsamında AB’nin teknik mevzuatının ulusal mevzuata aktarılmasından sorumlu kuruluş olarak ürün güvenliği alanında hem mevzuat hem de kalite altyapısının iyileştirilmesi sürecine öncülük ettiği ifade edildi.
Ticaret Bakanlığı’nın, CE işaretli, onaylanmış kuruluşlar, piyasa gözetimi ve denetimi, genel ürün güvenliği ve karşılıklı tanıma gibi hususları düzenleyen AB ürün güvenliği mevzuatını uyumlaştırdığı ve ürün gruplarına ilişkin 300’den fazla teknik düzenlemenin iç hukuka aktarılması çalışmalarını da koordine ettiği kaydedildi.
E-ithalatta da sıkı denetim
Avrupa Birliği başta olmak üzere e-ticaret alanında kaydedilen gelişmelerin de yakından izlendiği ifade edilen açıklamada, mevzuat ve denetim altyapısının revize edildiği söylendi. Bu doğrultuda, ‘Uzaktan İletişim Araçları Yoluyla Piyasaya Arz Edilen Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Hakkında Yönetmelik’inin de Nisan ayında uygulamaya alındığı vurgulandı.
Yönetmelik kapsamında, Türkiye’de faaliyet gösteren e-ticaret platformları, çevrimiçi aracı hizmet sağlayıcılar ile Türkiye’deki nihai kullanıcılara ürün sunan internet siteleri artık ürün listelemelerinde ilgili uyarı ve güvenlik işaretlerine, ürün görsellerine ve üretici, ithalatçı veya Türkiye’de yerleşik iktisadi işletmecinin kimlik ve iletişim bilgilerine yer vermekle yükümlü tutuldu.
Söz konusu Yönetmeliğin, ürün güvenliğinden sorumlu 8 Bakanlık tarafından uygulandığı dile getirilirken, denetimlerde bu hususlara da önemli ölçüde riayet edildiği açıklandı.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, bundan sonraki süreçte de yapay zeka destekli olarak geliştirilen yeni denetim altyapısı ile hem denetim kapasitesinin artırılacağı, hem de kaynakların daha verimli kullanılarak daha hızlı, hedefe odaklı ve önleyici denetimler gerçekleştirileceğinin altı çizildi. Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, ürün güvenliğinin sağlanması ve e-ticaret alanında güvenli bir piyasa yapısının oluşturulması için gereken her adımın kararlılıkla atıldığı da vurgulandı.
