ABD ve İran hattında karşılıklı yapılan sert açıklamalar, Orta Doğu’daki ateşkes umutlarını gölgelerken küresel enerji piyasalarında da tansiyonu zirveye taşıdı.
“Biz Zorba Değiliz, Zorbalara Karşı Duruyoruz”
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, düzenlediği basın toplantısında Tahran’ın bölgedeki rolüne vurgu yaptı. Bekayi, “İslam Cumhuriyeti bölgedeki sorumlu bir güç olduğunu kanıtladı. Biz zorba değiliz, zorbalara karşı duruyoruz,” diyerek Washington yönetimini tek taraflı ve mantıksız taleplerde ısrar etmekle suçladı.
İran’ın Masadaki “Cömert” Şartları
Sözcü Bekayi, Pakistan aracılığıyla iletilen ve “makul” olarak nitelendirdikleri teklifin detaylarını kamuoyuyla paylaştı. Tahran’ın masaya koyduğu ana talepler şunlar:
-
Savaşın Sonu ve Güvence: Bölgedeki tüm askeri çatışmaların derhal durdurulması ve ABD’den yeni bir saldırı olmayacağına dair resmi güvence verilmesi.
-
Ekonomik ve Lojistik Abluka: Deniz ablukasının kaldırılması, dondurulmuş İran varlıklarının iadesi ve petrol satışlarına yönelik yaptırımların sonlandırılması.
-
Deniz Güvenliği: Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişin sağlanması ve bölgesel güvenliğin karşılıklı garanti altına alınması.
Trump’tan Kesin Red: “Hiç Hoşuma Gitmedi”
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın bu taleplerini barıştan ziyade bir “dayatma” olarak nitelendirdi. Teklifi okuduğunu belirten Trump, “Hiç hoşuma gitmedi. Tamamen kabul edilemez,” diyerek kapıları kapattı. Washington’ın özellikle yaptırımların kaldırılması ve saldırı olmayacağına dair güvence taleplerini mevcut şartlarda “ağır” bulduğu ifade ediliyor.
Petrol Piyasalarında “Hürmüz” Hareketliliği
Diplomatik tıkanıklık, küresel enerji piyasalarını doğrudan etkiledi. İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki geçiş hakları ve yaptırımlara dair sert tutumu, petrol fiyatlarında yukarı yönlü bir ivme başlattı. Analistler, taraflar orta noktada buluşamadığı sürece Hürmüz Boğazı’ndaki fiili kapalılık halinin enerji krizini tetikleyebileceği uyarısında bulunuyor.
