Sivas Olgunlaşma Enstitüsü tarafından başlatılan “İplikten İlmiğe Sivas Kilimi” projesi, kültürel mirası yeniden canlandırıyor.
Proje kapsamında, Sivas merkez ve 16 ilçede gerçekleştirilen alan araştırmalarında, köylerdeki geleneksel kilim motifleri detaylı şekilde incelendi ve arşivlendi. Elde edilen bini aşkın motif, enstitünün grafik tasarım bölümü tarafından dijital vektörel çizimlere dönüştürüldü.
Bu motifler, Sivas’ın yüzölçümünü temel alan özel bir haritada, köylere özgü yerleşimlerle temsil edildi. Haritada yer alan motifler, mum batik tekniği ile hayata geçirildi.
Bu teknikle, motiflerde boyayı tam almasını istenmeyen alanlar, parafin mumlarla kaplanıyor ve ardından geriye kalan kısımlar boyanıp çeşitli aşamalardan oluşan sabitleme işlemleri uygulanıyor.
Olgunlaşma Enstitüsünde sanat tarihinde çalışmalarda bulunan Semilya Öktem, bu motiflerle çeşitli ürünler yaptıklarını belirterek, “Köylerde bini aşkın motif tespit ettik. Her bir motifin manası var. İnsan motifi sevgili özlemini simgelerken eli belinde motifi doğurganlık için kullanılmış” dedi.
“Sivas’ın 16 ilçesi ve köylerinde alan araştırma faaliyetleri gerçekleştirdik”
Sivas’ın yüzölçümünü baz alarak bir motif haritası oluşturduklarını belirten Öktem, “İplikten İlmiğe Sivas Kilimi’ projesi kapsamında Sivas merkez, 16 ilçesi ve köyleri dâhil olmak üzere alan araştırma faaliyetleri gerçekleştirdik ve çeşitli motiflere ulaştık.
Bu motifleri arşivledik. Grafik tasarım bölümümüz, motifleri vektörel çizimlere çevirdi. Biz de Sivas’ın yüzölçümünü baz aldığımız bir harita oluşturduk. Harita içerisinde çeşitli köylerdeki çeşitli kilim motifleri alındı ve mum batik tekniği işlendi.
Genel olarak köylerde bini aşkın motif tespit ettik. Mum batik işlemesi, parafin mumlarla yapılıyor. Motiflerde boyayı tam almasını istemediğimiz yerlere parafin mum uyguluyoruz. Geri kalanı da boyuyor ve çeşitli aşamalar ile sabitliyoruz.
Motiflerden de bahsetmemiz gerekirse ilk insan motifinden bahsetmek isterim. Biz bu motife sadece Şarkışla ilçesine bağlı Kaymak köyünde rastladık. Sevgiliye duyulan hasret veya çocuk özlemini dile getirmek için işlenmiş.
Köylerde hayvancılıkla uğraşıldığı için sadece etinden sütünden yararlanılmamış motiflerde de stilize hayvan figürlerini görmekteyiz. “Koçboynuzu, Kurtağzı, Akrep” gibi motifler nazar için kullanılmış. Eli belinde motifi de doğurganlık için kullanılan motiflerdir. Biz mum batik tekniği ile sadece perde yapmadık. Yastık kılıfları, fularlar, elbise takımları gibi çeşitli ürünler de ürettik. Yaptığımız her şeye de Sivas kilim motiflerini işledik” şeklinde konuştu.
