İsrail’in Gazze Şeridi’nde iki yılı aşan saldırılarının imzalanan ateşkes anlaşmasında kritik gün geldi.
Gazze’deki İsrailli rehinelerin serbest bırakılma süreci başladı. Hamas salıverilecek 20 rehinenin ismini açıkladı.
İsrail ordusu, Kızılhaç’ın Gazze Şeridi’nin kuzeyine, rehinelerin transfer edileceği buluşma noktasına doğru yola çıktığını açıkladı. İsrail Kanal 12 televizyonu, 7 rehinenin Kızılhaç’a teslim edilğini duyurdu.
İsrail basını, rehinelerin Netzarim Koridoru’nda serbest bırakılacağını yazdı. 2 saat sonra da hayatını kaybeden 28 rehinenin cenazelerinin teslim edilmesi bekleniyor. Gazze’den başlayarak Re’im’de biten Netzarim Koridoru’ndan serbest bırakılacak rehineler, burada aileleriyle buluşacak.
FİLİSTİNLİ ESİRLER YOLA ÇIKIYOR
İsrailli esirler karşılığında yaklaşık 2 bin Filistinli mahkum serbest bırakılacak.
İsrail’in Gazze’de tutukladığı 1.716 Filistinli’nin Gazze’deki Nasır Hastanesi’nde serbest bırakılması bekleniyor.
İsrail hapishanelerinde ömür boyu ya da uzun süreli hapis cezası alan 250 Filistinli mahkûm bulunuyor.
El Cezire’ye göre bunlardan 135’i Gazze’ye sınır dışı edilecek veya yurtdışına sürgün edilecek, 100’ü işgal altındaki Batı Şeria’ya gönderilecek ve kalanlar Doğu Kudüs’te serbest bırakılacak.
Reuters haber ajansı, Hamas’ın rehineleri serbest bırakma karanın ardından İsrail’ın elindeki Filistinli mahkumları sabah erken saatlerde otobüslere bindirdiğini duyurdu. Filistin direnişinin sembol isimlerinden ve 15 yıldır hapishanede bulunan Mervan Barguti, bırakılacak esirler arasında yer almıyor.
Hamas’ın silahlı kanadı Kassam Tugayları, yaptığı açıklamada, “Ateşkes anlaşmasına ve zaman çizelgesine, İsrail uyduğu sürece bağlıyız” dedi.
İSRAİL GAZZE TÜNELLERİNİ YIKMAK İSTİYOR
İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, dün X’te yaptığı paylaşımda, rehinelerin geri dönmesinin ardından İsrail’in önceliğinin Hamas tünellerinin yıkımı olacağını söyledi.
Katz’ın paylaşımında, “Rehinelerin iadesi aşamasından sonra İsrail’in karşılaşacağı en büyük zorluk, Hamas’ın Gazze’deki tüm terör tünellerinin doğrudan İsrail Savunma Kuvvetleri tarafından ve ABD’nin liderliğinde ve gözetiminde oluşturulacak uluslararası mekanizma aracılığıyla imha edilmesi olacak. İsrail Savunma Kuvvetleri’ne bu görevi yerine getirmeye hazırlanmaları talimatını verdim.” ifadelerini kullandı.
REHİNELER BIRAKILINCA SÖZLER TUTULACAK MI?
Cuma günü yürürlüğe giren anlaşmaya göre Hamas, İsrail’in tam olarak çekilmesi konusunda bir anlaşmaya varılmadan rehinelerini teslim etmeyi kabul etti. Hamas’tan iki yetkili, bunun ABD başkanının anlaşmaya o kadar bağlı olması ve başarısız olmasına izin vermemesi nedeniyle riskli bir kumar olduğunu kabul etti.
Reuters’in haberine göre Hamaslı yetkililerden biri, “Hamas liderlerinin oynadıkları kumarın ters tepebileceğinin farkında olduklarını.” söyledi. Rehineler serbest bırakıldıktan sonra, ABD Başkanı Trump’ın ekibinin de yakından dahil olduğu 2025 yılı ocak ayındaki ateşkesin ardından olduğu gibi, İsrail’in askeri harekatına yeniden başlayabileceğinden korkuluyor.
Hamas yetkililerinden biri, Trump’ın hevesinin konferans merkezinde “ağır” bir şekilde hissedildiğini söyledi.
Üst düzey bir ABD yetkilisi, Trump’ın maraton oturumu sırasında üç kez şahsen aradığını ve damadı Jared Kushner ile elçi Steve Witkoff’un İsrailli ve Katarlı müzakereciler arasında mekik dokuduğunu belirti.
PLANIN DİĞER MADDELERİ NE OLACAK?
ABD başkanı Trump’ın 20 maddelik Gazze planında öngörülen sonraki aşamaların gerçekleşeceğine dair bir kesinlik yok.
Ancak görüşmelere katılan iki Filistinli yetkili ve bir diğer kaynak, Trump’ın hem Katar saldırılarına hem de Haziran ayında İsrail’in İran’la 12 günlük savaşını sona erdiren ateşkese ilişkin tutumunun, Hamaslı müzakerecilere, ABD başkanının rehineler serbest bırakılır bırakılmaz İsrail’in yeniden savaşa başlamasına izin vermeyeceği konusunda güven verdiğini söyledi.
Konuya yakın Washington’daki bir kaynağa göre, Trump’ın danışmanları, Katar saldırısı nedeniyle Netanyahu’ya duyduğu öfkeyi, İsrail lideri Netanyahu’ya Gazze savaşını sona erdirmek için bir çerçeve kabul etmesi yönünde baskı yapmak amacıyla kullanma fırsatı gördü.
Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili, Körfez ülkeleriyle diplomatik ve ekonomik politikaları açısından önemli bağlar kuran Trump’ın Katar Emiri’ni bir dost olarak gördüğünü ve saldırı görüntülerinin televizyonda yayınlanmasından hoşlanmadığını belirterek, saldırıyı Arap dünyasını bir araya getiren önemli bir dönüm noktası olarak nitelendirdi.
Gazze’deki Filistinli bir yetkili, görüşmeler ve arabuluculuk çabaları hakkında yaptığı açıklamada, Trump’ın Katar’a bir daha İsrail saldırısı olmayacağı yönündeki kamuoyuna verdiği sözün, Hamas ve diğer bölgesel aktörlerin gözünde kendisine güvenilirlik kazandırdığını söyledi.
İsrail’deki Bar-Ilan Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü’nden Jonathan Reinhold, “Katar’a İsrail’in kendilerine bir daha saldırmayacağına dair güvenlik garantisi vermesi, Hamas’ın ateşkesin kalıcı olacağına olan güvenini artırdı.” dedi.
