Kutlama töreni, İznik Kaymakamı Recai Karal ve Belediye Başkanı Kağan Mehmet Usta tarafından çelenk sunumuyla başladı. Başkan Usta, “İznik, stratejik konumu sebebiyle 1918-1922 yılları arasında Milli Harekete yön veren çok önemli olayların yaşandığı yörelerden biri olmuştur. İstanbul’a yakınlığı, Anadolu’ya köprübaşı oluşu, kara ve deniz ulaşımına yakınlığı İznik’in stratejik önemini daha da arttırmaktaydı. Bu sebeple İznik, İstanbul Hükümeti için çok önemliydi. Milli Mücadele döneminde Yunanlıların Anadolu’ya her an müdahale edebilme ihtimali sebebiyle İznik hep göz önünde olmuştur. İşte bu sebepledir ki; İznik iki kez işgal edilmiş, yakılıp yıkılmış, savaşın tüm acılarını çekmiştir.
Bundan 103 yıl önce 12 Temmuz 1920’de ilk kez düşman işgaline uğrayan ilçemiz, işgalcilerle çatışma öncesi ve çatışmalar sonrasında tamamen boşaltılmıştı. İznik halkının bir kısmı dağ köylerine, bir kısmı da Mekece, Osmaneli, Pamukova ve Bilecik taraflarına sığınmışlardı. Samanlı dağlarının İznik’e bakan tepelerini denetim altında tutan milis kuvvetleri İznik’i tekrar geri almak için fırsat kolluyordu. Batı cephesi komutanı Ali Fuat Paşa İznik gibi önemli mevkiinin düşman eline geçmesinden sonra, çevredeki birliklerin yetersiz olduğunu gördü. Geyve‘ de bulunan 600 kişilik taburu yöremizdeki diğer milis kuvvetleriyle birleştirerek İznik üzerine gönderdi.10 gün süren çatışmalar sonunda 30 Eylül günü İznik düşman işgal kuvvetlerinden temizlenmiş ancak İşgal kuvvetleri Derbent yakınlarındaki Hıdırellez tepeyi kendilerine karargâh seçmişlerdi.
24 Kasım 1920‘de ikinci kez düşman saldırısına hedef olan İznik’te 27-28 Kasım günleri kale içi ve dışında sokak sokak, ev ev kanlı çatışmalar yaşandı. Bu çatışmalara karşı kadını, erkeği, yaşlısı ve genci ile vatan topraklarımızın bağımsızlığı için büyük mücadeleler verilerek bu günlere gelindi” diye konuştu.
