Beyaz Saray kaynakları, tarafların savaşı bitirmek ve kapsamlı nükleer müzakerelerin önünü açmak amacıyla hazırlanan taslak üzerinde anlaşmaya çok yakın olduğunu bildirdi. İran’ın, teklifte yer alan kritik maddelere yönelik resmi yanıtının önümüzdeki 48 saat içinde verilmesi bekleniyor.
Müzakere Süreci ve Masadaki İsimler
Görüşmelerin arka planında hem doğrudan temaslar hem de arabulucular üzerinden yürütülen yoğun bir diplomasi trafiği bulunuyor.
Temsilciler: ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, İranlı yetkililerle doğrudan ve arabulucular vasıtasıyla görüşmeleri sürdürüyor.
Arabulucu Ülke: Görüşmelere Pakistan’ın arabuluculuk yaptığı ve tarafların uzlaşmaya her zamankinden daha yakın olduğu kaydedildi.
Devam Eden Süreç: Uzlaşma sağlandığı takdirde görüşmelerin İslamabad veya Cenevre’de devam etmesi planlanıyor.
Mutabakat Sağlanırsa Atılacak Adımlar
Anlaşmanın imzalanması durumunda bölgedeki askeri gerilimi düşürecek 30 günlük kapsamlı bir müzakere süreci başlayacak.
Askeri Operasyonların Durması: Süreçte sağlanan ilerleme nedeniyle Başkan Trump’ın Hürmüz Boğazı’nda planladığı yeni askeri operasyondan geri adım attığı öne sürüldü.
Deniz Trafiği ve Abluka: Mutabakat ile Hürmüz Boğazı’nın yeniden deniz trafiğine açılması ve ABD’nin bölgedeki deniz ablukasını kademeli olarak sona erdirmesi öngörülüyor.
Ekonomik Rahatlama: ABD’nin İran’a yönelik yaptırımları aşamalı olarak kaldırması ve dondurulan milyarlarca dolarlık fonu serbest bırakması planlanıyor.
Taslak Metindeki Kritik Şartlar
14 maddelik barış teklifi, özellikle nükleer faaliyetler konusunda İran’a ağır taahhütler ve denetim mekanizmaları getiriyor.
Nükleer Kısıtlamalar: İran’ın nükleer zenginleştirme faaliyetlerini en az 12 ila 15 yıl süreyle durdurması, nükleer silah geliştirmemesi ve yer altı tesisi işletmemesi gerekiyor.
Denetim Yetkisi: Birleşmiş Milletler müfettişlerine ani denetim yetkisi verilmesi ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılması taslağın en kritik şartları arasında yer alıyor.
Güvenlik Sigortası: Taslakta, görüşmelerin başarısız olması durumunda ABD güçlerinin yeniden askeri operasyon veya abluka seçeneğine geri dönebileceği maddesi bulunuyor.
