100 Milyon İnsan Tedarik Kriziyle Karşı Karşıya
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı operasyonlar, dünyanın en kritik su yolu olan Hürmüz Boğazı’nı ticaret gemileri için bir “ateş hattına” çevirdi. Başta Suudi Arabistan, BAE ve Katar olmak üzere gıda ihtiyacının neredeyse tamamını dışarıdan karşılayan Körfez ülkelerinde, 100 milyon insan temel gıdaya ulaşma zorluğu yaşıyor. Dünya Gıda Programı (WFP), bu durumun Ukrayna Savaşı’ndan daha şiddetli bir küresel krize yol açabileceği konusunda uyardı.
Savaş Maddeleri Devrede: Nakliye Şirketleri Rota Değiştiriyor
Deniz taşımacılığında uygulanan “savaş dönemi maddeleri” nedeniyle gemiler artık Dubai yerine Hindistan ve Sri Lanka gibi güvenli limanlara yöneliyor.
-
Artan Maliyetler: Konteyner başına 4 bin dolarlık ek savaş maliyeti eklendi.
-
Raf Fiyatları: Süt ürünleri ve taze gıdalarda şimdiden %20 zam yapıldı.
-
Lojistik Tıkanıklık: Tonlarca taze meyve ve sebze, boğazın dışında bekletildiği için çürüme riskiyle karşı karşıya.
Hürmüz’e Alternatif: Türkiye Üzerinden Karayolu Koridoru!
Havayolu taşımacılığının Dubai’deki saldırılar nedeniyle aksaması üzerine perakende devleri “çılgın” ama hayati bir planı devreye soktu. Gıda konteynerlerinin İngiltere’den tırlara yüklenerek Fransa ve Türkiye üzerinden 12 günde bölgeye ulaştırılması hedefleniyor. Bu karayolu koridoru, havayoluna göre %40 daha ucuz olmasıyla bölgedeki açlık riskine karşı en güçlü alternatif olarak görülüyor.
Trump’ın Eskort Planı Çözüm Olacak mı?
Trump yönetiminin Amerikan Donanması aracılığıyla gemilere güvenlik garantisi verme girişimi gündemde olsa da uzmanlar temkinli. Analizlere göre olası bir askeri eskort operasyonunda öncelik gıda gemilerine değil, küresel enerji piyasasını ayakta tutan petrol tankerlerine verilecek. Bu durum, gıda krizinin derinleşerek devam edeceği endişelerini artırıyor.
