Kahramanmaraş merkezli depremlerin sonucunda 11 ilde binlerce bina yıkılırken on binlerce binada hasar aldı. Elazığ, bunun yanı sıra 2020 yılında meydana gelen 6.8 büyüklüğündeki depremle de büyük zarar gördü. Depremler sonrasında vatandaşlar, Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü yetkililerinin gerçekleştirdiği hasar tespitine itirazını yapmak için bir de hak sahipliği sürecini bekliyordu. Bu süreçler hem karmaşa, hem de çelişkiye yol açıyordu. Bunun üzerine Elazığ 1. İdare Mahkemesi, Anayasa Mahkemesine başvurarak ‘Hasar tespit raporları ancak asıl işlemlerle, birlikte dava konusu edilebilir’ ibaresinin Anayasa’nın 13, 35 ve 125. maddelerine aykırılığını ileri sürerek iptalini talep etti. Yapılan itiraz Anayasa Mahkemesinde oy birliğiyle kabul edildi. Böylece vatandaşlar artık hak sahipliği sürecini beklemeden, doğrudan hasar tespitine itiraz davası açabilecek. Karar, vatandaşları, kurumları ve mahkemeyi ilave külfetlerden kurtarırken aynı zamanda ortalama 7 aylık bir bürokratik zaman kaybı da ortadan kalktı.
”Artık doğrudan hasar tespitine itiraz davası açılabiliyor”
Karar hakkında bilgi veren Avukat Sadin Koç, “Anayasa Mahkemesin’den yakın tarihte bir kararı çıktı. Eskiden hasar tespitlerinde, itirazlar doğruca yapılamıyordu. Öncelikli olarak hasar tespitine itiraz ediliyordu ve kesinleşmesi bekleniyordu. Sonra hasar tespitini kabul etmemesine rağmen, kendisiyle çelişecek şekilde, (işlemde zaten muhatap olan kişi) mecburen hak sahipliği müracatı yapıyordu. Hak sahipliği müracaatının da kesinleşmesini bekliyordu. Kesinleştikten sonra hem hasar tespitine hem de hak sahipliğine itirazı, bir bütün halinde mahkemeye sunup her iki işleminde iptalini istemek zorunda kalıyordu. Bu da vatandaşa, kurumlara ve mahkemeye ekstra külfet getiriyordu. Ama Anayasa Mahkemesi, son çıkardığı kararla birlikte hasar tespitlerinin yalnız başına bir işlem olduğunu ve dava konusu edilebileceğine hükmetti. Artık doğrudan hasar tespitine itiraz davası açılabiliyor. Bu hem kurumların yükünü hafifletecek, hem de vatandaşın daha kısa sürede netice almasını sağlayacak” dedi.
“Süreç çok hızlandı”
Hak sahipliği işlemlerinin 4-5 ayı bulan bir zaman aldığına dikkat çeken Avukat Koç, ”Uzun bir süreçti. Bu karar sayesinde vatandaş hemen hasar tespitine itiraz davasını açıp çok daha kısa sürede evinin durumunu mahkeme kararı ile netleştirebilecek. Elazığ’da 1. ve 2. İdare mahkemeleri 2020 depremlerinden sonra bu davalar ile çok fazla sayıda uğraştı. Şimdi güzel emsal bir karar ile diğer 11 ildeki işlemleri de hızlandırmış oldular. Onlara da teşekkür ediyoruz” diye konuştu.
