Karadeniz Teknik Üniversitesince (KTÜ), ekolojik sorun olan deniz çöplerinin azaltılması amacıyla hazırlanan “Karadeniz Ekosisteminin Korunması için Toplumsal Farkındalığın Artırılması ve Deniz Çöplerinin Azaltılması Projesi” (LitOUTer) çerçevesinde KTÜ DENAR-1 bilimsel araştırma gemisinde deniz dibinde atık toplama çalışmaları yapılarak, Karadeniz’in atık kaynak bilgileri çıkartıldı.
Gürcistan, Romanya ve Bulgaristan’ın da ortak olduğu projenin Türkiye ayağındaki çalışmalar son bulurken, projenin Türkiye yürütücüsü Doç. Dr. Coşkun Erüz, denizlerin her geçen gün kirlendiğine dikkat çekerek 2050 yılında dünyada denizlerde balıktan çok plastik atık olacağını söyledi.
KTÜ Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi liderliğinde, Türkiye’nin yanı sıra Karadeniz’e kıyısı olan Gürcistan, Romanya ve Bulgaristan’ın da ortak olduğu Avrupa Birliği (AB) destekli ‘Karadeniz Ekosistemini Korumak İçin Toplumsal Farkındalığı Artırarak Deniz Çöplerini Azaltma (LitOUTer)’ araştırma ve toplumsal farkındalık projesi hayata geçirildi.
Proje çerçevesinde Karadeniz’de artan çevre kirliliği, oşinografi, Karadeniz’de balık ve diğer deniz canlı türleri, doğal kaynakların incelenmesi ve sorunların çözümüne yönelik araştırmalar yürütüldü. Proje çerçevesinde KTÜ DENAR-1 bilimsel araştırma gemisinde, deniz dibinde atık toplama çalışmaları yapılarak akademisyenler tarafından uluslararası kriterlere göre ayrıştırıldı. Karadeniz’in atık kaynak bilgileri çıkartılıp, deniz çöplerinin nasıl dağılım gösterdiği ortaya konuldu. Projenin Türkiye ayağında yapılan çalışmalar son bulurken, paydaş ülkelerin akademisyenlerinin de katılımı ile kapanış programı düzenlendi.
“Denizin üstü temiz görünse de aslında dibi inanılmaz bir şekilde kirlendi”
Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Mühendisliği Öğretim Üyesi ve projenin yürütücüsü Doç. Dr. Coşkun Erüz, denizin üzeri temiz görünse de dibinin inanılmaz kirli olduğunu ve kirlenmeye de devam ettiğini ifade ederek” Şu anda 2020 yılında başlayan ve 2023 Mart ayı itibariyle sonlanmış olan Avrupa Birliği projeleri kapsamında desteklenen Karadeniz Teknik üniversitesinin proje lideri olduğu LitOUTer projesinin Türkiye ayağının kapanış etkinliğini gerçekleştiriyoruz. Biz daha önce dağlarda, nehirlerde, göllerde ve kıyılardaki katı atıkları halka göstermiştik. Bugünse burada denizin dibine taşınan, denizin dibinde biriken ve 500 yıl kadar da orada kalacak olan atıkları geri çıkararak insanlara denizin dibinde balıkların yaşaması gereken habitatın ne kadar kirlendiğini, ne kadar sorun olduğunu göstermeye çalıştık.
Denize atmış olduğumuz direnç aletini gemiye alarak içinden çıkan çöpleri gördük. Amaç şu, attığımız hiçbir şey yok olmuyor, denizin dibine gidiyor, birikiyor ve 2050 yılında dünyada denizlerde balıktan çok plastik atık olacağının bir görüntüsünü göstermek, insanlara sizin aracınıza basın aracıyla farkında kılmak istedik. Denizin üstü temiz görünse de aslında dibi inanılmaz bir şekilde kirlendiğinin ve kirlenmeye de devam ettiğini gösteriyoruz. Bizim projemizin ana sloganı ‘atma’ atmazsak sorun başlamıyor. Atarsak sorun başlıyor ve çözülmesi de imkânsız. İmkansız için uğraşmaktansa birey olarak bize düşen görev bir tek dahi olsa çöpü doğaya atmamak. Atmadığımız da sorun olmayacak. Attığımızda ne olacağını görüyoruz. Canlıdan çok çöp çıkıyor denizin içerisinden” diye konuştu.
