Dünyada iribaş deniz kaplumbağası (Caretta caretta) ile yeşil deniz kaplumbağalarının (Chelonia mydas) en önemli üretim merkezleri arasında yer alan Mersin’de resmi olarak koruma altına olan 4 farklı noktada bulunuyor. Mezitli Davultepe Sahili ile 100. Yıl Tabiat Parkı ve Erdemli Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü sahilinde dünyada nesli tehlike altında olduğu için koruma altında bulunan deniz kaplumbağalarının yuvalama dönemi ise devam ediyor. Akdeniz’in önemli yuvalama alanlarından biri olan bölgede yumurtlama hareketliliği bu yıl mevsim şartları nedeniyle geç başladı. Ancak yuvalama sezonunun geç başlamasına rağmen uzmanlar popülasyondaki artışın sevindirici olduğuna dikkat çekti.
321 kilometrelik Akdeniz kıyısına sahip Mersin’de yumurtalarını bırakmak için ön yüzgeçleriyle kumu kazarak yuva hazırlayan caretta carettalar da görüntülendi.
“Yuvalama bu yıl geç başladı, ancak sayı sevindirici”
MEÜ Deniz Kaplumbağaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Öğretim Görevlisi Dr. Mahmut Ergene, Mersin’de bu yıl yuvalamanın küresel ısınma ve iklim değişikliğinin etkisiyle geç başladığını, buna rağmen yuva sayılarının oldukça iyi seviyede olduğunu söyledi. Ergene, “Akdeniz’deki deniz kaplumbağası popülasyonu büyüklüğü giderek artıyor. Bu canlılar yaklaşık 25-30 yılda eşeysel olgunluğa geldiği için bundan 30 yıl önce yapılan çalışmaların şu anda meyvelerini topluyoruz ve sonuçlar da gayet başarılı” dedi.
“Popülasyonu Akdeniz’de ve dünyada artış gösteriyor”
Deniz kaplumbağalarının her yıl değil, 2 ya da 3 yılda bir yuvalama yaptığına değinen Dr. Ergene, “Biz grafiklere baktığımızda bir dalgalanma görürüz ve bu dalgalanmayı uzun yıllar boyunca izleyip deniz kaplumbağaları popülasyonu hakkında bilgi sahibi oluruz. Tam olarak yuva sayısı vermek şu anda doğru değil. Yuvalama sezonu sonunda net rakamlar belirlenecek ama popülasyon büyüklüğü hem Akdeniz’deki hem dünyadaki artış göstermekte. Yapılan çalışmalardan dolayı olumlu sonuçlar almaktayız” ifadelerini kullandı.
“30 yıl önce çıkan yavrular aynı kumsala dönüyor”
Deniz kaplumbağalarında yalnızca dişilerin yumurta bırakmak için karaya çıktığını anlatan Ergene, bu canlılarda ‘kumsal sadakati’ bulunduğunu belirterek, “Deniz kaplumbağalarının sadece dişileri kumsallara yuvalamak için çıkıyor ve bu canlılarda kumsal sadakati dediğimiz olay var. Yani 30 yıl önce bu kumsaldan çıkan yavrular, şu anda yumurta bırakmak için kumsallarımıza geliyorlar ve dolayısıyla insanlar da bu canlıları merak ediyor. Çünkü sadece ömürlerinin binde biri karada geçiyor ve sadece dişi deniz kaplumbağaları karaya çıkıyor” şeklinde konuştu.
Vatandaşlara uyarı
Yuvalama döneminde vatandaşların daha dikkatli davranması gerektiğini vurgulayan Ergene, “Deniz kaplumbağalarını en az 25 metre mesafeden izlemek gerekiyor. Yanlarına yaklaşılması ya da flaşlı fotoğraf çekilmesi onları rahatsız edebiliyor. Bu durumda denize geri dönebiliyor ya da aşırı strese girdiklerinde yumurtalarını denize bırakabiliyorlar” diyerek sözlerini tamamladı.
