Bursa Uludağ Üniversitesi (BAÜ) Rektörü Prof. Dr. Feridun Yılmaz, programda, arkada 180 yıllık bir tarım eğitimi tarihi olduğunu belirterek, gerilimli bir geleceğin de insanlığı beklediğini söyledi.
Dünyada iklim de dahil gelişmelerin ziraat fakültelerini ve tarım politikalarını yakından ilgilendirdiğini dile getiren Yılmaz, iklim değişikliğinin tarımda yeni alanlara yönlendirdiğini, farklı uygulamaları getirdiğini anlattı.
Tarımsız olmayacağını tüm dünyanın özellikle son yıllarda yaşanan gelişmelerle iyi anladığını vurgulayan Yılmaz, “Sanayi devrimi geldikten sonra tarımın çok azalacağına yönelik yanlış bir düşünce hakim oldu ancak öyle değil. Tarımsal üretim her zaman öncelikli olmaya devam etti. Bu çerçevede ziraat fakültelerinin daha da güçlenerek eğitim kalitesini artırmaları önem taşıyor” dedi.
BAÜ Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. İlhan Turgut ise tarımın tüm dünyada en stratejik sektörlerden olduğunu belirterek, bu çerçevede tarımsal eğitimin günün şartlarına uygun yeniden düzenlenmesi gerektiğine işaret etti.
Dünyada birçok etkene bağlı olarak hızlı bir değişim yaşandığını anlatan Turgut, öğrencilerin bu değişime ayak uydurması için çaba harcadıklarını söyledi.
Bitki koruma bayi açma yetkileri
TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Bursa Şube Başkanı Dr. Fevzi Çakmak da ziraat mühendislerinin temel yetki ve sorumluluklarından olan bitki koruma ürünleri bayi açma ve işletme yetkisinin kimyagerlere, eczacılara ve son olarak da orman mühendisleri ve orman endüstri mühendislerine verildiği gibi, sınav zorunluluğu da getirilerek, bu konuda aldıkları 4 yıllık eğitimin yok sayıldığını kaydetti.
Gıdaların sağlıklı üretilip üretilmediği konusunda endişe içinde bulunduğumuz bir ortamda, gıda üreten işletmelerden 3 kilowat motor gücü, ya da 10 kişiden az personel çalıştıran gıda işletmelerinin denetimi yetkisinin de ellerinden alındığını aktaran Çakmak, şöyle konuştu:
“Meslektaşlarımızın iş alanı daraltılırken, halkımızın da sağlıklı ve güvenilir gıdaya erişimi konusunda endişe duyacağı bir ortam ortaya çıkmıştır. Biyosistem mühendisliği mezunu meslektaşlarımız, ziraat mühendisliği yetki ve sorumluluğu alanlarının birçoğundan yararlandırılmamakta, yetki alanları daraltılmaktadır. Mesleğimizin yetki alanına yönelik bu tür sorunlarla, birlikte mücadele etmek zorundayız. Yetki alanlarımıza yönelik sorunların yanında, tarım topraklarımızın ranta kurban gitmesi de ayrı bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Ülkede önemli oranda tarım toprağını kaybettik.”
Ziraat mühendisliği mesleğinin, 1980 yılına kadar altın çağını yaşadığını vurgulayan Çakmak, “Bu zaman zarfında ziraat fakültelerine gelen öğrenciler üniversite sınavlarında başarılı ve en seçkin öğrenciler olmuştur. 1980 yılından sonra tüm yüksek eğitim ve öğretiminde olduğu gibi tarımsal eğitim ve öğretimde de ciddi bir deformasyon ve dejenerasyon meydana gelmiştir. Fakülte sayıları ve bölümlerin öğrenci kapasiteleri birden bire bir kaç misli artırılmış ve ziraat mühendisleri çok ciddi bir istihdam sorunu ile karşılaşmıştır. Bu durum doğal olarak ziraat fakültelerini tercih eden öğrenci kalitesini de son derece olumsuz etkilemiştir.” dedi.
Çakmak, küreselleşen dünya, iklim değişikliği, artan nüfus, azalan tarım toprakları ve gıda arzı, değişen tüketim alışkanlıklarının, tarım sektörünü ve dolayısıyla tarımsal eğitimi yeni zorluklarla karşı karşıya bıraktığını belirterek, “Bu zorlukların üstesinden gelmek için, disiplinler arası yaklaşımların benimsenmesi, teknolojik gelişmelerin eğitime entegre edilmesi ve uygulamalı eğitime daha fazla önem verilmesi gerekmektedir.” ifadesini kullandı.
Gıda güvenliği stratejisi oluşturulmalı
Gıda Mühendisleri Odası Bursa Şube Başkanı Serkan Durmuş ise gıda güvenliği ve Güvencesi kavramlarının her geçen gün daha da önem arz ettiğini dile getirerek, iklim değişikliği, artan nüfus ve küresel ekonomik dalgalanmaların, gıda güvenliğini üzerine olumsuz bir etki oluşturduğunu anlattı. Bu süreçte Türkiye’nin yerli üretime dayalı bir gıda güvenliği stratejisi oluşturmasının kaçınılmaz olduğunu belirten Durmuş, şunları söyledi:
“Gıda israfını önleme politikaları ve üretici-tüketici zincirinin optimize edilmesi gıda güvencesi sorunlarına karşı çözümün ise alt yapısı oluşturacaktır. Sürdürülebilir tarım politikaları ise bir başka önemli konudur. Bu nedenle toprak ve su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı teşvik edilmelidir.Organik tarım, agroekolojik yaklaşımlar ve karbon ayak izini azaltan tarım uygulamalarına ağırlık verilmelidir. Çiftçilere eğitim ve nitelikli destek sağlanarak sürdürülebilir yöntemlerin yaygınlaştırılması teşvik edilecektir. Verimliliği artırma ve maliyetleri düşürmede kritik bir rol oynayacaktır. Çiftçilerimize dijital tarım araçlarının tanıtılması ve erişiminin kolaylaştırılmasıbu alanda verilecek destekler tarım sanayindeki verimliliğe büyük katkı sağlayacağı bir gerçektir.”
Durmuş, veri tabanlı tarım politikaları ile üretim planlaması yapılmasının önceliklendirilmesi gerektiğini ifade ederek, “Tarımda eğitim ve gençleşmenin benimsenmesi bir politika olarak benimsenmeli ve gerekli adımlar ivedilikle atılmalıdır.Tarımsal öğretim kurumları, nitelikli tarım uzmanları ve girişimciler yetiştirmeye her zamankinden daha büyük bir istek ve gayretle çalışmalıdır.Gençlerin tarıma yönlendirilmesi için cazip teşvikler sağlanmalı tarımsal eğitimin modernleştirilmesi ve uygulamalı eğitim modellerinin artırılmalıdır.” diye konuştu.
