Birleşmiş Milletler (BM) Uluslararası Göç Örgütü (IOM) Genel Direktörü Amy Pope, Sudan’a gerçekleştirdiği ziyarette ülkedeki son duruma ilişkin açıklamalarda bulundu. Ülkedeki güvenlik durumunun gittikçe kötüleştiğine dikkat çeken Pope, BM ekiplerinden, çatışmalar nedeniyle zor durumda olan Sudanlı siviller hakkında üzüntü verici bilgiler edindiğini söyledi. Pope, “Sudan’daki durum felaket. Bunu başka bir şekilde ifade etmenin bir yolu yok. Açlık, hastalık ve cinsel şiddet her tarafa yayılmış. Sudan halkı için bu bir kabus” dedi.
Sudan ordusu ile paramiliter güç Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) arasındaki çatışmaların başlamasının üzerinden 18 ay geçtiğine dikkat çeken Pope, “Genel Sekreter yaklaşık 25 milyon insanın yardıma ihtiyaç duyduğunu belirtti. Son günlerde, ülkenin doğusundaki El Cezire eyaletindeki köylerde toplu katliamlar ve cinsel şiddet olduğuna dair şok edici haberler aldık” ifadesini kullandı.
“Ülke nüfusunun yarısının yardıma ihtiyacı var”
Sudan’ın bu yıl dünyanın en büyük yerinden edilme krizini yaşadığını belirten Pope, “Bu hafta yerinden edilenlerin sayısı 11 milyona ulaştı. Bu sayı Eylül ayından bu yana 200 bin kişi daha arttı. 3,1 milyon kişi çatışmalardan kaçmak için sınırı geçti. Toplamda, Sudan nüfusunun yaklaşık yüzde 30’u yerinden edildi. Yerinden edilenlerin yarısından fazlası kadın ve dörtte birinden fazlası 5 yaşın altındaki çocuklar” şeklinde konuştu.
Çok sayıda kişinin barınaklara çok az veya hiç erişimi olmadan, temel ihtiyaçlarını karşılama imkanları bulunmadan defalarca yerinden edildiğini kaydeden Pope, “Ülke nüfusunun yarısı yardıma ihtiyaç duyuyor. Barınağa, temiz içme suyuna, sağlık hizmetlerine erişimleri yok. Hastalıklar hızla yayılıyor. Her iki Sudanlıdan biri hayatta kalmak için gereken asgari miktarda yiyeceğe bile ulaşmakta zorluk yaşıyor. Kuzey Darfur’da kıtlık hakim oldu ve milyonlarca insan her gün beslenmek için mücadele ediyor” diye konuştu.
“Savaşın sonuçları korkunç”
Çatışmanın taraflarının taahhüt ettikleri ve uluslararası insancıl hukukun gerektirdiği gibi sivilleri koruması ve yardımlara güvenli, hızlı ve engelsiz erişimi sağlaması gerektiğini vurgulayan Pope, “Geçtiğimiz Nisan ayında Paris’te düzenlenen bir konferansta uluslararası toplum cömert taahhütlerde bulundu. Ancak bunların yalnızca yüzde 52’si finanse edildi. IOM savaşın başlamasından bu yana yaklaşık 3 milyon kişiye yardım edebildi, planımızın yalnızca yüzde 20’si finanse edildi. Uygun miktarda finansmanla çok şey yapabiliriz. Ancak savaş devam ettiği sürece ilerlememiz her zaman sınırlı kalacaktır” dedi.
Tüm savaşların acımasız olduğunu ifade eden Pope, “Ancak bu savaşın sonuçları korkunç. El Cezire eyaletindeki son cinayetler ve korkunç insan hakları ihlalleri buna bir başka örnektir. Geçtiğimiz yıldan bu yana, tecavüz, işkence ve etnik şiddet raporları çok yaygınlaştı. Ayrım gözetmeyen saldırılar düzenleniyor, küçük çocuklar da dahil olmak üzere siviller öldürülüyor” şeklinde konuştu.
“8-75 arasındaki siviller cinsel saldırıya maruz kalıyor”
Birleşmiş Milletler araştırma komisyonu tarafından yayınlanan son raporda, RSF ve müttefik güçlerinin sivillere cinsel saldırıda bulunduğu ve bazı kadınları köle yapmak için kaçırdığı belirtildi. Raporda, mağdurların çoğunluğunu 17-35 yaş arasındaki kadınlar ve kız çocuklarının oluşturduğu, tecavüze uğrayan sivillerin yaşlarının 8-75 arasında olduğu bildirildi. Darfur’daki cinsel şiddet eylemlerinin mağdurları korkutmak veya zorlamak amacıyla ateşli silahlar, bıçaklar ve kırbaçlarla, aşağılayıcı, ırkçı veya cinsiyetçi ifadelerle ve ölüm tehditleriyle acımasızca işlendiği kaydedildi.
Komisyon Başkanı Muhammed Chande Othman yaptığı açıklamada, “Sudan’da belgelediğimiz cinsel şiddetin ölçeği sarsıcı. Özellikle her yaştan kadın ve kız çocuğu olmak üzere savunmasız sivillerin karşı karşıya kaldığı durum son derece endişe verici ve acilen müdahale edilmesi gerekiyor” dedi.
Sudan ordusu ile RSF güçleri arasında 15 Nisan 2023’ten bu yana yaşanan çatışmalarda ülke genelinde binlerce kişi hayatını kaybetti.
