Bursa’da Büyükşehir Belediyesi Unesco dünya miras listesindeki 530 yıllık Koza Han’da da zemin yenileme çalışması başlattı. İngiltere Kraliçesi Elizabet’in de Türkiye ziyaretinde onuruna yemek verilen Koza Han’daki çalışmalar iktidarla muhalefeti karşı karşıya getirdi.
Çalışmaları yerinde inceleyen Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, sadece zeminde baskı betonla yapılan alanların doğal granit taşa dönüştürüldüğünü bunun da Korumu Kurulu’nun onayı ve izniyle yapıldığını belirtirken, arnavut kaldırımlarının kesinlikle tamamen sökülmeyeceğini açıkladı. Belirli bir kısma Arnavut kaldırımı yerine beton blokların konulmasını eleştiren CHP İl Başkanı İsmet Karaca ise çalışmayı durdurmak için yargıya başvuracaklarını söyledi.
Bursa Büyükşehir Belediyesi 40 yıldır Belediye Başkanları’nın hayali olan 480 dönümlük alandaki tarihi hanların ve çarşıların ortaya çıkarılması projesini hayata geçiriyor. Bu sebeple Ulucami yanında hanları çevreleyen sonradan yapılan binaların yıkımına başlandı. Tarihi çarşı projesi kapsamında da Koza Han‘da zemin yenileme çalışması başlatıldı.
Koza Han’da projesi daha önce gündeme getirilen zemin yenileme ve kafeteryalara çeki düzen verilmesi projesi yaklaşık 15 gün önce başladı. Koruma Kurulu’ndan onay ve görüş alınarak Koza Han‘da dört köşedeki baskı betonlar sökülerek yerine granit taşlar monte edildi. Ayrıca kafeteryaların çadırları ve sandalyelerinin de belirli bir düzene getirilmesi amacıyla düzen oluşturulacak.
Arnavut kaldırımlarının sökülerek granit taşların monte edildiği haberlerinin sosyal medyada yayılması ve muhalefetin buna tepki göstermesi üzerine Koza Han’da incelemelerde bulunan Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş konuya açıklık getirdi.
Unesco’nun dünya mirası şehirler ağıyla ilgili yakın zamanda toplantı yaptıklarını, Koza Han’da çalışmaların tamamını ilgili kurullardan izin alarak esnafla ve kurul üyeleriyle istişare ederek yaptıklarını ifade eden Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş;
“Bir çok belediye başkanımızın arzu ettiği, yapılması imkansız, maddi olarak da finansman olarak da hukuki olarak da “imkansız” dediği hanlar bölgesinin etrafının boşaltılması, hanların ortaya çıkarılması, meydan düzenlemesi yapılmasıyla alakalı radikal çalışmaya henüz 2-3 ay önce başladık.
Kararlı şekilde yolumuza devam ediyoruz. Cumhurbaşkanımız ve Çevre Şehircilik Bakanımıza emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Biz Koza Han’ın ne kadar değerli ve önemli olduğunu son çalışmayla bir kez daha gördük. Koza Han Bursa’nın misafir odasıdır. Çok kıymetli ve ipek ticaretinin yapıldığı yerdir. 500 yıl önce Osmanlı’nın ipek ticaretinin yapıldığı bu önemli mekan Sultan 2. Beyazıd tarafından İstanbul’daki cami ve medreselerin giderlerinin karşılanması amacıyla yapılmıştır.
Bursa Büyükşehir Belediyesi’ne ait bir mekan değil. Vakıflara ait ve beraberinde şahısların sahip olduğu dükkanlar var. Bizi buradan kira alıyorlar gibi ithamla karşı karşıya getirmek doğru değil. Çevre ve Şehircilik Bakanımızla Hanlar Bölgesi’nin çevresinin boşaltılmasıyla alakalı yıkım törenini gerçekleştirirken kendisini buraya getirdik. 8-10 senedir Koza Han’ın ağlayan halini o gün bakanımız da görmüş acil bize talimat vermişti. Koruma Kurulu ile görüşüp gereğini yaptık. 2016 yılında Koruma Kurulu’na plan proje örneği verilmiş, onayı alınmamıştı. Sonraki süreci hızlandırmayla alakalı oluşum içine girdik. Koruma Kurulu Başkanımızla görüştük” dedi.
Amaçlarının Koza Han’a gelen yerli yabancı turistlerin rahat etmesi ve esnafın buraya rahat bir şekilde kullanması olduğunu kaydeden Başkan Aktaş;
“Burada zeminde baskı betonla yapılan alanlar doğal granit taşına dönüştürülüyor. Öncesinin eğer tarafsız yaklaşırsanız tarihi ve hukuki boyutu yok. Beton parçalarını gördük. Zeminde baskı betonla yapılmış alanlar doğal granite dönüştürülüyor. Mescit ve civarı herhangi bir müdahale olmadan arnavut taşlar kaldırılıp tekrar monte edilecek şekilde aynı şekilde uygulaması mevcut taşlarla devam edecek. Bazıları öyle fotoğraflar çekiyor ki arnavut kaldırım taşlarının üstünü kapatıyormuşuz gibi algı yapılıyor.
Bu taşlar da zaten 40 yıllık. Ciddi bir haksızlık yapılıyor. Yanlızca oturma alanlarında baskı betonların sınırlandırılması yapılıyor. Talimat verdim. Acilen yeşil alanı daha düne kadar ağaçların etrafı baskı betonlarla hapsedilmişken ağaçların gelişimi için yeşil alanı daha da büyüteceğiz. Zemin çalışması yapılırken doğal bazalt ve kesme küp taş deneniyor.
Aslında Koruma Kurulu’nun aldığı kararla bir taraftan uygulaması yapılıp hem çadır hem zeminle alakalı uygulaması yapılıyor. Biz 3 tarafla alakalı çalışmayı yaptık. Kimse bu şehrin geleceğine ket vuramaz. Koruma Kurulu Başkanımız da burada, yapılan çalışmalar, denenen malzemelerin tamamı kurulun kararıyla deneniyor. Fotoğraf algılarıyla 18 yıldır tabir yerindeyse tarihi ayağa kaldıran, tarihi eserleri bu manada ihya eden iktidarımızı Sayın Cumhurbaşkanımızı, belediye başkanlarımızı, milletvekillerimizi bir Allahın kulu zan altında bırakamaz. Henüz uygulamanın ilk aşamalarında bu yaklaşımla “Koza Han’ı bitiriyormuşuz” gibi yaklaşımla hareket etmek abesle iştigal etmektir. Bu anlayışı çok iyi biliyorum. Bunlar yıllardır aynı tavırla hareket ediyorlar” diye konuştu.
480 dönümlük alanda ihya çalışmalarını gölgelemeye çalışanların abesle iştigal ettiklerini vurgulayan Başkan Aktaş;
“Bu anlayışın ilçe il başkanlarının Koza Han’la ilgili kopardıkları fırtınanın hanlar bölgesi ihya çalışmamızın ne kadar önemli olduğunun göstergesi. Koza Hana 3-5 senedir gelmemiş Koza Han’ın son halini bilmeyen bazı isimler kalkmışlar buradaki uygulamalarla alakalı fevaran ediyorlar.
Biz yaptığımız her işten eminiz. İzinle onayla yapıyoruz. Değişiklik ve uygulamalarla alakalı konunun arkasındayız. Büyükşehirin hak kaybı söz konusu değil. Bu gördüğünüz mekan büyükşehire ait mekan değil. Bursanın mekanı ve titiz davranıyoruz. Çalışma henüz bitmemiş. Koruma Kurulu’nun izniyle yapılan çalışmayı “tarih katlediliyor, yok ediliyor” gibi bir yaklaşımla eleştirmek hoş değil.
Bazı denemeleri yapacağız. Eğer eksik ve aksaklık varsa anında müdahale ederiz. Bursa’da çok güzel işler yapılıyor, yapılmaya da devam edecek. 40 senedir hiçbir başkanın cesaret edemediği tarihi ortaya çıkarma iradesi saygı duyulması gereken iradedir” diye konuştu.
Koza Han Yönetim Kurulu Başkanı Erdinç Şentürk de çalışmaları takip ettiklerini, yenileme çalışması için Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş ile istişare halinde olduklarını, bir ay sonra çalışmanın bitirilmesiyle farklı bir görüntünün ortaya çıkacağını kaydetti.
Çalışmalara tepki gösteren Cumhuriyet Halk Partisi Bursa İl Başkanı İsmet Karaca da, Koza Han’daki çalışmanın durdurulması için yargıya gideceklerini ifade ederek, “Yapılan yanlış restorasyonun durdurulması için Bölge İdare Mahkemesi’ne yürütmeyi durdurma davası açacağız. Bununla ilgili dilekçemizi hazırladık. Hemen gidip teslim edeceğiz. Sadece tarihi dizilere sponsorluk yapmakla tarihe sahip çıkılmıyor. 5 asırlık bir hana bu reva görülmemeli. Tipik bir AVM anlayışı ile burası restore edilmeye çalışılıyor. Kimden görüş alındı. Hangi mantıkla bu restorasyon yapılıyor. 5 asırdır ayakta kalan bir hana bu restorasyon yakışmıyor” diye konuştu.
