ABD’nin Ukrayna’ya yardımının bir karşılığı olarak istediği değerli madenler konusunda anlaşmanın sağlandığı iddia edildi. Adı açıklanmayan Ukraynalı üst düzey bir yetkili, Ukrayna’nın ABD ile doğal gaz ve petrol dahil değerli madenler konusunda anlaşmaya vardığını belirterek, Ukrayna Bakanlar Kurulu’nun yarın parlamentoya anlaşmanın imzalanmasını tavsiye etmesinin beklendiğini ifade etti. Yetkili, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin cuma günü ABD’yi ziyaret etmeyi düşündüğünü ve anlaşmanın bu ziyaret sırasında imzalanabileceğini söyledi.
Zelenskiy cuma günü Beyaz Saray’da Trump’la bir araya gelebilir
Kaynak, Ukrayna’nın gelecekte maden, petrol ve gaz çıkarımından elde edeceği gelirlerin yüzde 50’sinin tahsis edileceği Ukrayna ve ABD arasında oluşturulan ortak bir fona aktarılacağını belirterek, “Şu anda hükümet yetkilileri ayrıntılar üzerinde çalışıyor. Şu an itibariyle anlaşmayı imzalamak üzere cuma günü Washington DC’ye bir ziyaret gerçekleştirmeyi düşünüyoruz” dedi.
Anlaşma taslağında “güvenlik” konusunun yer almadığının ancak ABD’nin rolünün açıkça belirtilmediğini aktaran kaynak, “ABD’nin istikrarlı ve müreffeh egemen bir Ukrayna’ya yatırım yapacağını, kalıcı bir barış için çalışacağını ve ABD’nin güvenliği garanti altına alma çabalarını destekleyeceğini belirten genel bir madde var” dedi.
ABD’nin Ukrayna’nın aleyhine olabilecek maddeleri anlaşma taslağından çıkardığını aktaran kaynak, çıkarılan maddeler arasında “500 milyar dolar” değerinde kaynak sağlama şartının da bulunduğunu söyledi.
Müzakerelerde Ukrayna heyetine liderlik eden Ukrayna Başbakan Yardımcısı ve Adalet Bakanı Olha Stefanishyna, yaptığı açıklamada, “Maden anlaşması, büyük resmin yalnızca bir bölümü. Bunun daha büyük bir resmin bir parçası olduğunu ABD yönetiminden defalarca işittik” dedi.
Ukrayna ile ABD arasında varılan anlaşmanın sadece “çerçeve anlaşma” olduğu ve fon tesis edilene kadar gelir aktarımının söz konusu olmayacağını belirtildi. ABD tarafından henüz anlaşmaya ilişkin resmi bir açıklama gelmedi.
Trump, anlaşma için Zelenskiy’e baskı yapmıştı
ABD Başkanı Donald Trump’ın, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’e anlaşmayı kabul etmesi yönünde baskı yaptığı bildirilmişti. Anlaşma, bu ayın başında ABD Hazine Bakanı Scott Bessent tarafından Ukrayna’ya sunulmuş, ancak Zelenskiy, herhangi bir güvenlik garantisi içermediği gerekçesiyle teklifi reddetmişti. Anlaşmanın doğrudan bir güvenlik güvencesi içermediği belirtilirken, ABD’li yetkililer, Ukrayna’nın ABD ile ekonomik bağlarının güçlenmesinin fiili bir güvenlik kalkanı sağlayacağını savunuyor.
Dünyada nadir elementler konusunda Çin söz sahibi
Trump, özellikle yüksek güçlü mıknatıslarda kullanılan 500 milyar dolar değerinde nadir toprak elementi istediğini açıklamış, ancak bazı raporlar Ukrayna’nın 10 trilyon dolar değerinde maden rezervlerine sahip olduğunu öne sürse de Ukrayna’nın bu kadar büyük nadir toprak rezervleri bulunduğu düşünülmüyor. Ukrayna’da titanyum ve galyum gibi bazı kritik minerallerin ticari madenleri bulunsa da, bunların Trump’ın öngördüğü büyüklükte bir ekonomik değer taşıması beklenmiyor. Dünyadaki nadir toprak işleme sürecinin büyük bir kısmı hala Çin tarafından kontrol ediliyor. Çoğu ülke, çıkardıkları nadir toprakları rafine edilmek üzere Çin’e göndermek zorunda kalıyor.
“Başkan Zelenskiy ile görüşeceğim”
Trump, dün Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile düzenlediği ortak basın toplantısında, Zelenskiy ile yakın zamanda bir görüşme yapacağını belirtmiş, “Başkan Zelenskiy ile görüşeceğim. Hatta bu hafta ya da gelecek hafta bir anlaşma imzalamak için gelebilir” demişti.
