Axios ve Yedioth Ahronot gibi mecralarda yer alan bilgilere göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi ile Tahran arasında yürütülen gizli diplomaside sona yaklaşıldı. Ancak sızan taslak metin, İsrail hükümetinde büyük bir güvenlik endişesine yol açtı.
İsrail Yönetimi: “Savaş Hedefleri Karşılanmıyor”
İsrailli üst düzey yetkililer, ABD’nin İran’a sunduğu teklifin İsrail’in bölgedeki stratejik öncelikleriyle taban tabana zıt olduğunu savunuyor. Tel Aviv cephesinden gelen eleştiriler şu noktalarda yoğunlaşıyor:
-
Füze Programı: Anlaşmanın İran’ın balistik füze programını tamamen sonlandırmadığı iddia ediliyor.
-
Yaptırımlar: Ekonomik yaptırımların hafifletilmesi, “çöküşe yaklaşan rejim için can simidi” olarak görülüyor.
-
Rejimin Bekası: İsrail, bu anlaşmanın Ayetullah yönetimini kalıcı hale getireceği görüşünde.
Uranyum Sınırı Hayal Kırıklığı Yarattı
Haberlere göre, Trump’ın “İran asla nükleer silaha sahip olmayacak” vaadine rağmen, taslak metinde uranyum zenginleştirmenin sadece 15 yıl süreyle sınırlandırılması İsrail’de hayal kırıklığı yarattı. Tel Aviv, bu sürenin İran’ın nükleer hedeflerini sadece ertelediğini, ancak ortadan kaldırmadığını belirtiyor.
Bölgesel Baskı ve Lübnan Endişesi
İsrail’in bir diğer korkusu ise uluslararası baskı. Olası bir ABD-İran mutabakatının ardından, İsrail’in Lübnan’daki askeri operasyonlarını durdurması ve işgal ettiği bölgelerden çekilmesi yönünde yoğun bir küresel baskıyla karşılaşabileceği ifade ediliyor. İsrail tarafı, İran’ın içeriden çökmekte olduğuna inanarak saldırıların devam etmesini talep ediyor.
İran’dan Alaycı Yalanlama: “Fauxios Operasyonu”
İran kanadında ise haberlere tepki gecikmedi. İran Meclis Başkanı ve müzakere heyeti başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, “anlaşmaya yaklaşıldığı” iddialarını alaycı bir dille yalanladı. Kalibaf, haberin kaynağı olan Axios platformuna atıfla sosyal medya hesabından “Fauxios Operasyonu” (Sahte Axios) ve “Source: Trust Me Bro” (Kaynak: Bana güven kardeşim) ifadelerini kullanarak bu iddiaların piyasaları manipüle etmek için üretildiğini savundu.
ABD’nin mutabakat zaptı için İran’dan 48 saat içinde yanıt beklediği öne sürülürken, Orta Doğu’da dengeleri değiştirebilecek bu diplomatik süreç tüm dünya tarafından yakından takip ediliyor.
