Sultan Abdülmecid döneminde “Mekteb-i Fünun-u İdadi” adıyla açılan, günümüze kadar 4 harbiye reisi ile serasker, 5 genelkurmay başkanı ve çok sayıda kuvvet komutanı yetiştiren Bursa’daki Işıklar Jandarma Astsubay Meslek Yüksekokulunun 131 yıllık binasının Osmanlı arması ve kitabesi restore edildi.
Yıllardır çok sayıda yüksek rütbeli asker yetiştirdiği için “komutanlar ocağı” olarak nitelendirilen 178 senelik geçmişe sahip okul, Sultan Abdülmecid döneminde, Hocaalizade Mahallesi’nde Bursa Valiliğinin yanındaki kumaş fabrikasının kamulaştırılmasıyla açıldı.
Yıldırım ilçesi Piremir Mahallesi’nde 1889 yılında yapımına başlanan ve 1892’de tamamlanan ikinci binada eğitim öğretim halen devam ediyor. 131 yıllık binanın Osmanlı arması ve kitabesi zaman içinde iklim koşulları ve yanlış müdahaleler nedeniyle yıprandı.
Bursa Valiliğinin koordinasyonunda Işıklar Jandarma Astsubay Meslek Yüksekokulu ile Bursa Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarının çalışmasıyla arma ve kitabenin restorasyonuna başlandı.
Ana binaya iskele kurularak, Bölge Laboratuvarı uzmanlarınca arma ve kitabede önce temizlik çalışması yapıldı. Arma ve kitabede, Koruma Kurulunun onayıyla yazı ve çerçeve yüzeylerine altın varak tatbik eden uzmanlar, dönem örneklerine ve yapının eski görsellerine dayanarak kırmızı, yeşil, siyah ve altın varak olmak üzere 4 renkte Osmanlı armasını ilk günkü haline getirdi.
“Okulumuz 1892’de Vali Münir Paşa tarafından öğrenime açıldı”
Işıklar Jandarma Astsubay Meslek Yüksekokulu Müdürü Albay Recep Karabulut, AA muhabirine, okulun ilk kez 15 Şubat 1845’te şimdiki Valilik binasının bulunduğu yerde bir kumaş fabrikasında Mekteb-i Fünun-u İdadi adıyla açıldığını hatırlattı.
Karabulut, 1855’te yaşanan depremde binanın büyük hasar gördüğünü ve yerine 21 Mayıs 1889’da şu anda kullanılan okul binasının inşaatına başlanıldığını belirterek, “29 Mayıs 1892’de Cuma günü Ulu Cami’de kılınan namaza müteakip öğrencilerle birlikte tamamlanan bu inşaata gelinmiş ve Arapça mualliminin yaptığı dua ve Bursa halkının katılımıyla birlikte büyük bir törenle Vali Münir Paşa tarafından okulumuz öğrenime açılmıştır.” dedi.
Birinci Dünya Savaşı sırasında Yunanlıların Bursa’yı işgali esnasında okulun kapatıldığını aktaran Karabulut, şunları kaydetti:
“Bursa’nın düşman işgalinin kurtuluşundan sonra 28 Kasım 1922’de askeri idadi olarak tekrar açılmış ve 1926’da Işıklar Askeri Lisesi adını almıştır. 31 Temmuz 1961’de lağvedilen okul önce Birinci Ordu İstihbarat Birliği olarak ardından bir yıl sonra Personel Okulu olarak kullanılmıştır. 1967 yılında yapılan ilk onarımda binaya kalorifer sistemi dahil edilmiş ve ahşap alanlar betonarme hale dönüştürülmüştür. 28 Eylül 1974’te yeniden Işıklar Askeri Lisesi olarak faaliyete başlayan okul 27 Haziran 2008’den itibaren Hava Kuvvetleri Komutanlığı bünyesinde Işıklar Askeri Hava Lisesi olarak hizmetine devam etmiştir. 31 Temmuz 2016’da yayımlanan 169 sayılı kanun hükmünde kararnameyle birlikte diğer askeri okullarla birlikte kapatılan okul, 2017 yılında Jandarma Genel Komutanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı arasında yapılan protokolle Jandarma Genel Komutanlığı’na tahsis edilmiş ve 11 Nisan 2018’den itibaren Bursa Işıklar Jandarma Astsubay Meslek Yüksek Okulu olarak öğrenime devam etmektedir.”
“Çerçeve yüzeylerine altın varak uygulaması yapıldı”
Bursa Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı Müdürü Dr. Hüseyin Gürsel Bilmiş de binada restorasyonu gerçekleştirilen Osmanlı arması ve kitabedeki önceki yapılan yanlış uygulamaları bertaraf etmek amacıyla harfler üzerindeki siyah yağlı boya tabakasının temizlendiğini anlattı.
Kitabenin yüzeyi kuruduktan sonra üzerine astar boya sürülerek tekrar kurumaya bırakıldığını belirten Bilmiş, “Koruma Bölge Kurulunun uygun gördüğü şekilde sadece yazı ve çerçeve yüzeylerine altın varak uygulaması yapıldı. Arma için de buna benzer çalışmalar yürüttük. Özetle temizlik, dolgu ve boya uygulamaları kırmızı, yeşil, siyah ve altın varak olmak üzere dört renkte, dönem örneklerine ve yapının eski görsellerine dayanarak hazırladığımız alternatifler üzerinden Koruma Bölge Kurulu’nun onayı doğrultusunda uygulamalar yapıldı.” diye konuştu.
Restorasyonun yaklaşık iki ay sürdüğünü dile getiren Bilmiş, bu süre zarfında bölge laboratuvarında görev yapan 6 uzman restoratörün çalıştığını aktardı.
