CHP Tarım Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Başdanışmanı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, mecliste düzenlediği basın toplantısında, Türkiye’nin önemli tarım ürünlerinden olan ve vatandaşların en çok tükettiği çayın hasadına başlamasına bir aydan az bir süre kala çay üreticilerinin çay alım fiyatının açıklanmasını beklediğini söyledi.
Bugün Karadeniz’in Rize, Trabzon, Artvin, Giresun ve Ordu illerindeki 822 bin dekarda 200 binden fazla çay üreticisi ile yıllık 1,5 milyon ton yaş çay üretimi yapıldığını hatırlatan Sarıbal, üretilen çayın %60’nı ÇAYKUR’un aldığını söyledi.
“Bu nedenle çay alımında ÇAYKUR’un açıklayacağı fiyatın ve alım yönteminin yaş çay fiyatında temel unsur olacaktır” diyen Sarıbal, şunları söyledi:
Kota kaldırılsın
“Çay hasadına sayılı günler kaldı. Henüz fiyat açıklanmadı. ÇAYKUR’un belirlediği fiyat, ÇAYKUR’un alım yöntemi, yaş çay fiyatında temel unsur olacaktır. Ama ÇAYKUR henüz bir alım politikası belirlememiş durumda. Geçmiş yıllar üzerinden bir değerlendirme yaptığımızda çiftçinin beklentilerini şöyle sıralayabiliriz;
- Kota kaldırılmalı. Yani 600 kilo çıkan bahçeden 600, 400 kilo çıkan bahçeden 400 kilo alınsın. Kota sınırlaması üretim üzerinde önemli bir engel.
- Kontenjan da kaldırılması gerekiyor. Çiftçi imkanları çerçevesinde 50 kilo da biçebilir, 100 kilo da biçebilir. Kontenjan meselesi de çiftçinin yararına düzenlenmeli, mümkünse kaldırılmalı.
- Randevu sistemi çiftçiyi zorlayan bir uygulama. ÇAYKUR belli miktarda alım yaptığı için randevu sistemini işletmekte. Fazla biçim yapan çiftçi ÇAYKUR’a ürününü veremediği zaman özel sektöre mecbur kalmaktadır.
“Açıklanacak fiyat taban olsun”
– Açıklanacak yaş çay alım fiyatı “taban fiyat” olmalı. Özel sektör alsa bile belli bir fiyatın altında alım yapmasına engel olunmalı veya çiftçinin özel sektöre verdiği çayın fiyat farkını hükümet karşılamalı.
– Çiftçi diyor ki “Ben geçen sene 1 ton çay karşılında ne alıyor isem bu yıl da alabilmeliyim.” Çiftçinin kullandığı gübre geçen yıla göre 3 kat arttı. Mazot aynı şekilde 3-3,5 kat arttı. İşçilik ücreti belli değil. Bu maliyetler göz önüne alındığında yaş çayın fiyatının 3 kat arması durumunda 12 liraya karşılık geliyor. Bu rakamı vermeyeceklerini biliyoruz. Çiftçi yaş çayın alım fiyatını ton başına 8 bin artı 500 lira da prim olmak üzere 8 bin 500 lira olmasını istiyor. Çiftçinin, ziraat odalarının talebi bu yönde. Bu yıl çay alım fiyatı kilo başına 8 lira 50 kuruş olmalıdır.
– Asıl talep edilen açıklanacak bu fiyatın taban fiyat olması.”
