Ticaret Bakanı Ömer Bolat, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) Ekonomik ve Ticari İşbirliği Daimi Komitesinin (İSEDAK) 42’nci toplantısıyla eş zamanlı olarak İstanbul’da düzenlenen ikinci B57+ İş Liderleri Zirvesi’nin açılış törenine katıldı. Bakan Bolat, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) üyesi ülkelerin ekonomik potansiyeli, üye ülkeler arasındaki ticaret hacmi ve Türkiye’nin İİT ülkeleriyle gerçekleştirdiği dış ticaret hakkında açıklamalarda bulundu.
İİT ülkelerinin ekonomik potansiyeline değinen Bolat, ”İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi ülkeler, genç ve dinamik nüfusları, doğal kaynakları, stratejik coğrafi konumları, gelişen üretim kapasiteleri ve genişleyen pazarlarıyla küresel ekonomide önemli bir potansiyele sahiptir. Nitekim SESRIC’in 2026 yılı Ekonomik Görünüm Raporu’na göre, İİT üyesi ülkeler 2 milyarı aşan nüfuslarıyla bugün dünya nüfusunun yaklaşık dörtte birini oluşturmakta, toplam ekonomik büyüklükleri ise 10 trilyon dolara ulaşmaktadır. Ülkelerimiz, 2025 yılında dünya ortalamasının üzerinde yüzde 4,1 oranında büyüme kaydetmiştir” dedi.
Ekonomik potansiyelin değerlendirilmesine dikkat çeken Bolat, ‘‘Ancak asıl mesele, sahip olduğumuz bu potansiyeli somut yatırımlara, üretim kapasitesine, nitelikli istihdama ve toplumlarımızın refahına ne ölçüde dönüştürebildiğimizdir. Bu nedenle, İİT bünyesindeki ekonomik iş birliğini ülkelerimizin küresel değer zincirlerindeki konumunu güçlendirecek, üretim kapasitesini geliştirecek ve ekonomik dayanıklılığını artıracak stratejik bir süreç olarak değerlendirmeliyiz’’ diye konuştu.
‘‘2025 yılında İİT ülkeleri arasındaki toplam ticaret yaklaşık 979 milyar dolara ulaşmıştır’’
Üye ülkeler arasındaki ticaret hacmine değinen Bolat, ‘‘Nitekim ICDT verilerine göre, 2025 yılında İİT ülkeleri arasındaki toplam ticaret yaklaşık 979 milyar dolara ulaşmıştır. Bununla birlikte, İİT içi ticaretin üye ülkelerin toplam dış ticaretindeki payı yüzde 19,57 düzeyinde kalmıştır. Başka bir ifadeyle, üye ülkelerin ticaretinin yaklaşık yüzde 80’i teşkilat dışındaki ülkelerle gerçekleştirilmektedir’’ ifadelerini kullandı.
Ticari iş birliğinin geliştirilmesine dikkat çeken Bolat, ‘‘Bu veriler, ortak ekonomik potansiyelimizi daha etkin değerlendirmek, katma değerli üretimi artırmak ve üye ülkeler arasındaki ekonomik ve ticari ilişkileri derinleştirmek için önümüzde önemli fırsatlar bulunduğunu göstermektedir’’ dedi.
‘‘Türkiye’nin İİT ülkeleriyle ticaret hacmi 119,1 milyar dolara yükseldi’’
Türkiye’nin ekonomik iş birliği hedeflerine değinen Bolat, ‘‘Türkiye olarak, İslam İşbirliği Teşkilatı çatısı altında ekonomik ve ticari iş birliğinin güçlendirilmesine büyük önem veriyoruz. Bu doğrultuda, üye ülkeler arasındaki ticaretin geliştirilmesini, yatırımların teşvik edilmesini, ticaretin kolaylaştırılmasını ve özel sektörlerimiz arasındaki ilişkilerin derinleştirilmesini öncelikli hedeflerimiz arasında görüyoruz’’ diye konuştu.
Türkiye’nin İİT ülkeleriyle ticaretindeki artışa dikkat çeken Bolat, ‘‘Türkiye’nin İİT ülkeleriyle toplam dış ticaret hacmi 2013 yılında 87,6 milyar dolar seviyesindeyken 2025 yılında 119,1 milyar dolara yükselmiştir. 2026 yılının ocak-eylül döneminde ise Türkiye’nin İİT ülkeleriyle dış ticaret hacmi, önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 8,2 artarak 108,2 milyar dolara ulaşmıştır. Aynı dönemde bu ülkelere yapılan ihracat 55,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir’’ ifadelerini kullandı.
‘‘İİT ülkelerinin toplam ihracatımız içindeki payını 2028 yılında yüzde 30 seviyesine yükseltmeyi hedefliyoruz’’
Türkiye’nin ihracat hedefini açıklayan Bolat, ‘‘İİT ülkelerinin toplam ihracatımız içindeki payını yüzde 27’den 2028 yılında yüzde 30 seviyesine yükseltmeyi hedefliyoruz. Ancak amacımız yalnızca ticaret hacmini artırmak değil, aynı zamanda ticari ilişkilerimizi daha dengeli, çeşitlendirilmiş ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturmaktır’’ dedi.
‘‘TPS-OIC’in kapsamının genişletilmesine yönelik görüşmeler başladı’’
Tercihli ticaret sistemi TPS-OIC’in önemine değinen Bolat, ‘‘Bu mekanizmalar arasında, tercihli ticaret sistemimiz TPS-OIC’in ayrı bir yeri bulunmaktadır. 1 Temmuz 2022 tarihinde uygulamaya giren TPS-OIC, üye ülkeler arasında tercihli ticaretin geliştirilmesi bakımından önemli bir dönüm noktası olmuştur’’ dedi.
Sistemin geliştirilmesine yönelik çalışmalara dikkat çeken Bolat, ‘‘Bu sistemin sunduğu imkânların geliştirilmesi ve ticari iş birliğimizin yeni alanlara da taşınabilmesi için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Türkiye’nin başkanlığını yürüttüğü Ticaret Müzakereleri Komitesi bünyesinde, sistemin uygulanmasında karşılaşılan sorunların ele alınmasının yanı sıra, anlaşmanın kapsamının genişletilmesine yönelik ön görüşmeleri de başlatmış bulunuyoruz’’ diye konuştu.
Süreçte izlenecek yaklaşıma değinen Bolat, ‘‘Bu süreçte amacımız, üye ülkelerin farklı ihtiyaç ve önceliklerini dikkate alan, kapsayıcı, gerçekçi ve aşamalı bir yaklaşımla ilerlemektir. İnanıyoruz ki TPS-OIC’in geliştirilmesi, yalnızca ülkelerimiz arasındaki ticareti artırmakla kalmayacak, aynı zamanda yeni yatırım fırsatlarının ortaya çıkmasına ve bölgesel üretim ağlarının güçlenmesine de katkı sağlayacaktır’’ ifadelerini kullandı.
Özel sektörün desteğinin önemine dikkat çeken Bolat, ‘‘Özel sektörümüzün de bu konudaki çabalarımızı desteklemesi önemlidir. Bu noktada iş dünyamıza, ticaret ve sanayi odalarımıza ve yatırımcılarımıza önemli görevler düşmektedir’’ dedi.
‘‘İİT ülkelerine yönelik doğrudan yabancı yatırımlar 220 milyar dolara yükseldi’’
İİT ülkelerine yönelik doğrudan yabancı yatırım miktarındaki artışa değinen Bolat, “2021 yılında İİT ülkelerine yapılan doğrudan yabancı yatırım miktarı 148 milyar dolar iken, 2025 yılında 220 milyar dolara yükselmiştir. Ancak 2025 yılında bir önceki yıla göre yalnızca yüzde 0,6 artış kaydedilmiştir. Küresel doğrudan yabancı yatırımlardaki büyümenin daha yüksek olması nedeniyle İİT ülkelerinin küresel doğrudan yabancı yatırımlardaki payı yüzde 13,5 olarak gerçekleşmiştir” dedi.
İİT ülkeleri arasındaki yatırımların artırılması gerektiğini belirten Bolat, “Öncelikle ülkelerimiz arasındaki yatırımları artırmalı, sınır ötesi sermaye akışlarını kolaylaştırmalı ve özel sektörün uzun vadeli kalkınma projelerine daha etkin katılımını sağlamalıyız” diye konuştu.
