Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğü’nce Ayasofya-i Kebir Camii’nde yürütülen Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı koruma, restorasyon ve güçlendirme çalışmalarında önemli bir aşama daha tamamlandı. Ana kubbede gerçekleştirilecek güçlendirme ve restorasyon çalışmalarının güvenli, sağlıklı ve kesintisiz şekilde yürütülmesi amacıyla kurulan geçici çelik çatının yüksek güvenlik standartlarına sahip koruyucu branda ile kaplanmasına başlandı.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda çalışmalara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Bakan Ersoy, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen restorasyon çalışmalarında yeni bir aşamaya geçildiğini belirterek, “Vakıflar Genel Müdürlüğümüz tarafından Ayasofya-i Kebir Camii’nde yürütülen Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı koruma, restorasyon ve güçlendirme çalışmalarında önemli bir aşamayı daha başlattık” ifadelerini kullandı.
Ana kubbede gerçekleştirilecek güçlendirme ve restorasyon çalışmalarının güvenli şekilde sürdürülebilmesi amacıyla kurulan geçici çelik çatının koruyucu branda ile kaplanmaya başlandığını aktaran Bakan Ersoy, Bilim Heyeti rehberliğinde yürütülen uygulamayla tarihi yapının iklim şartlarına karşı korunduğunu, eşsiz mozaiklerin güvence altına alındığını ve tüm çalışmaların özgün dokuya zarar verilmeden büyük bir hassasiyetle sürdürüldüğünü vurguladı.
“Ayasofya’yı, bilimsel koruma anlayışıyla gelecek nesillere en güçlü şekilde aktarmaya kararlılıkla devam edeceğiz””
Ersoy, paylaşımında, “Medeniyetimizin en kıymetli miraslarından Ayasofya’yı, bilimsel koruma anlayışıyla gelecek nesillere en güçlü şekilde aktarmaya kararlılıkla devam edeceğiz” ifadelerine yer verdi.
Ana kubbede güçlendirme ihtiyacı belirlendi
Tarihi ve mimari özellikleriyle dünya kültür mirasının en önemli eserleri arasında yer alan Ayasofya-i Kebir Camii’nde yapılan kapsamlı analiz ve incelemelerde, kubbenin güçlendirilmesi gerektiği tespit edildi. Kubbedeki kurşun örtünün onarılması ve kapsamlı güçlendirme uygulamalarının gerçekleştirilebilmesi için mevcut kurşun kaplamaların sökülerek onarılması veya yenilenmesi zorunluluğu ortaya çıktı. Kubbenin dış yüzeyindeki güçlendirme çalışmalarıyla eş zamanlı olarak, iç yüzeyde bulunan mozaik süslemelerin konservasyon, restorasyon ve güçlendirme işlemlerinin de bütüncül, sağlıklı ve güvenli şekilde yürütülmesi planlandı.
Kubbe dış etkenlere karşı korunacak
Yapılacak uygulamaların hassasiyeti nedeniyle, kubbenin kurşun örtüsü kaldırılırken yapının mevsimsel hava şartlarından etkilenmemesi ve iç kısımda bulunan mozaiklerin zarar görmemesi için koruma tedbirleri değerlendirildi. Gerçekleştirilen Bilim Heyeti toplantılarında, kubbe yüzeyinin geçici olarak kapatılması gerektiği kararlaştırıldı. Bu doğrultuda kubbenin üzerinin geçici çelik konstrüksiyon ve uygun nitelikte koruyucu branda ile kapatılmasının ardından imalatlara başlanması uygun bulundu.
Branda ile kaplama işlemine başlandı
Ana kubbenin gelecek nesillere güvenle aktarılması amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında, alanın dış etkenlerden korunması için kurulan geçici çelik çatının branda ile kapatılması aşamasına gelindi. Kubbe üzerindeki restorasyon çalışmalarının iklim şartlarından etkilenmeden ve güvenli bir ortamda sürdürülebilmesi amacıyla, geçici çelik çatının koruyucu branda ile kaplanması işlemine başlandı.
Yüksek güvenlik standardına sahip malzeme seçildi
Proje kapsamında kullanılacak koruma örtüsü, alanında uzman akademisyenler ile koruma uzmanlarından oluşan Bilim Heyeti tarafından gerçekleştirilen detaylı teknik incelemeler sonucunda belirlendi. Kubbenin kurşun görünümüyle uyum sağlaması amacıyla gri renkte seçilen branda, yangın risklerine karşı en yüksek güvenlik standartlarını karşılayan alev yürütmez malzemeden üretildi. Uygulama öncesinde kubbenin mevcut yük dengesi ve geçici çelik konstrüksiyonun taşıma kapasitesi dikkate alınarak mimari ve mühendislik gereklilikleri doğrultusunda ağırlık ve rüzgar yüküne ilişkin hesaplamalar tamamlandı.
Özgün dokuya zarar verilmeyecek
Geçici koruma uygulaması, tarihi yapının özgün dokusuna ve malzeme bütünlüğüne zarar vermeyecek şekilde titizlikle planlandı. Uygulama sayesinde hem kubbenin iç ve dış yüzeylerinde yürütülecek restorasyon çalışmaları hava şartlarından korunacak hem de çalışma alanındaki iş güvenliği en üst seviyede tutulacak. Restorasyon süreci boyunca Ayasofya-i Kebir Camii, ibadete ve ziyaretçilere açık olmaya devam edecek.
Fatih’in emaneti Ayasofya’nın yeniden ibadete açılışının 6’ncı yılı
Bakan Ersoy, Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi’nin yeniden ibadete açılışının 6’ncı yılını sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda kutlamış, Ayasofya’nın Fatih Sultan Mehmet Han’ın emaneti ve İstanbul’un fethinin en büyük nişanesi olduğunu belirterek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın tarihi kararıyla mabedin yeniden asli hüviyetine kavuştuğunu ifade etmişti.
Ayasofya’nın özgün dokusunun korunduğunu ve bu eşsiz mirasın gelecek nesillere aktarılması için çalışmaların kararlılıkla devam ettiğini kaydeden Ersoy Ayasofya’nın ecdadın emaneti olduğunun altını çizerek “Fatih’in emaneti Ayasofya, ezanla, dua ile ve tüm ihtişamıyla ilelebet yaşamaya devam edecek” açıklamasında bulunmuştu.
