Gaziantep Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. İsmail Baykara’nın başkanlığında yürütülen ve Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Arş. Gör. Dr. Didem Turan’ın araştırmacıları arasında yer aldığı uluslararası bilimsel çalışma, insanlık tarihine ilişkin önemli bulgular ortaya koydu. Dünyanın saygın bilim dergilerinden biri olan The Proceedings of the National Academy of Sciences’ta (PNAS) yayımlanmak üzere kabul edilen araştırma, Hatay’ın Samandağ ilçesindeki Üçağızlı II Mağarası’nda elde edilen bulgulara dayanıyor. Çalışma, Neandertaller ile modern insanların, binlerce yıl boyunca benzer kültürel davranışlar geliştirmiş olabileceğini ortaya koyuyor.
Gaziantep Üniversitesi öncülüğünde yürütülen araştırmaya, Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Ankara Üniversitesi’nin yanı sıra Japonya’dan Kyoto Üniversitesi, Tokyo Ulusal Doğa ve Bilim Müzesi ile Fukuoka Üniversitesi ve Fransa’dan Bordeaux Üniversitesi araştırmacıları katkı sağladı.
Üçağızlı II Mağarası’nda gerçekleştirilen kazılar, Türkiye arkeolojisi açısından önemli sonuçlar ortaya çıkardı. Kazılarda, Türkiye’de ilk kez bir Neandertal fosili gün yüzüne çıkarılırken mağarada bulunan modern insan kalıntıları ve çeşitli arkeolojik buluntular, yaklaşık 50 ila 60 bin yıl önceki Anadolu’nun insanlık tarihindeki stratejik konumuna ilişkin önemli veriler sağladı.
İlginç bulgular elde edildi
Araştırma sonuçlarına göre; Neandertaller ve modern insanlar yalnızca aynı coğrafyada yaşamamış, aynı zamanda benzer taş alet üretim teknikleri kullanmış, aynı doğal kaynaklardan yararlanmış ve ortak yaşam stratejileri geliştirmiş olabilir. Bilim insanları, her iki grubun da besin değeri bulunmayan belirli bir deniz kabuğu türünü topladığını belirterek bunun, estetik veya sembolik davranışların da paylaşılmış olabileceğine işaret ettiğini ifade ediyor.
Çalışma ayrıca modern insanın Afrika’dan dünyanın farklı bölgelerine yayılma sürecine ilişkin yeni bilgiler sunuyor. Üçağızlı II Mağarası’ndan elde edilen modern insan fosillerinin, Afrika dışındaki günümüz insan topluluklarının, ortak atalarına yakın bir nüfusu temsil edebileceği şeklinde değerlendiriliyor. Uluslararası bilim çevrelerinde ilgi uyandıran çalışma, Anadolu’nun Neandertaller ile modern insanların karşılaşma ve etkileşim süreçlerindeki merkezi rolünü ortaya koyarken Karadeniz Teknik Üniversitesi’nin insanlık tarihine ışık tutan uluslararası nitelikli araştırmalardaki etkin katkısını da bir kez daha gözler önüne serdi.
