Nilüfer Belediyesi’nin Nazım Hikmet Kültürevi’nde düzenlediği “Şairin Şiir Evreni” başlıklı söyleşi, usta yazar Metin Celal’in katılımıyla gerçekleşti. Sanatseverlerin yoğun ilgi gösterdiği etkinliği, Nilüfer Belediye Meclis Üyesi Furkan Yavuz da takip etti. Bursa Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi ve Tanıtımı Daire Başkanı Güney Özkılınç’ın moderatörlüğünde gerçekleşen söyleşide Celal, şiir sanatının inceliklerini ve kendi edebi yolculuğunu dinleyicilerle paylaştı.
Sözlerine ailesinin kökenlerine değinerek başlayan Metin Celal, Kafkasya’dan göç eden Çerkez bir ailenin ferdi olduğunu ve ailesinin ilk olarak Bursa’nın Zeyniler köyüne yerleştiğini anlattı. Soyadının hikayesini de paylaşan Celal, ailesi daha sonra Yozgat’a göç etse de dedesinin Bursa’ya ve Zeyniler köyüne duyduğu özlemle “Zeynioğlu” soyadını aldığını belirtti.
“Şiir araç değil, amaçtır”
Şiirin siyasi sloganlara indirgendiği 12 Eylül Darbesi öncesi dönemden bahseden Celal, o dönemde şiirin duvarlara yazılabilecek bir slogan düzeyine düştüğünü ifade etti. Kendi sanat anlayışlarının bu yaklaşıma bir karşı duruş olduğunu belirten Celal, “Bizim savunduğumuz görüş, ‘Sanat sanat içindir, şiir toplum içindir’ gibi durumlar değil. Öncelikle şiirini yaz; o kadar maharetliysen duvara da yazsınlar, slogan olarak da söylesinler ama öncelikle şiir olsun” dedi.
Nazım Hikmet ve Necip Fazıl gibi en politik şairlerin bile öncelikle slogan yazmak amacıyla değil, şiir olsun diye yazdıklarını vurgulayan Celâl, sanat eserinin biricik olması gerektiğini, sloganın ise tekrarlanabilir olduğunu söyleyerek ikisi arasındaki temel farka dikkat çekti. Celal, “Bazı yazarlar, ‘Benim bir hedefim var. Onu yapayım. Şiir de burada bir araçtır’ diye düşünüyor. Ama şiir araç değil amaçtır. Biz öncelikle bir sanat eseri oluşturmak istiyoruz” diyerek konunun altını çizdi.
“Kendinden öncekileri reddetmek için bile bilmek zorundasın”
Genç şairlere tavsiyelerde de bulunan Metin Celal, bir sanat dalında eser üreten kişinin, kendinden öncekilerin ne yaptığını bilmek zorunda olduğunu belirtti. “Onları reddetmek için bile bilmek zorundasınız ki tekrar aynı şeyi yapmayasınız” diyen Celal, Türk şiirinin köklerini bilmenin önemine değindi. Yahya Kemal ve Ahmet Haşim’den başlayarak Nazım Hikmet, Necip Fazıl, Sezai Karakoç, Atilla İlhan ve Can Yücel gibi isimlere uzanan bir edebi soyağacı olduğunu ve bu zinciri anlamadan günümüz şiirini kavramanın zor olduğunu ifade etti.
Kendi edebi hayatında lise öğretmeni Mehmet Başaran’ın ve tanıştığı ilk şair olan Atilla İlhan’ın büyük etkisi olduğunu belirten Celal, keyifli söyleşinin sonunda dinleyicilerin sorularını yanıtlayarak, kitaplarını imzaladı. Nilüfer Belediye Meclis Üyesi Furkan Yavuz, günün anısına Metin Celal’e hediye takdim etti.
