Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması’nın sonuçlarını açıkladı. Buna göre, Çocuklarda internet kullanımı, 2021 yılında yüzde 82,7 iken 2024 yılında yüzde 91,3 oldu. internet kullanımı cinsiyete göre incelendiğinde; erkek çocukların yüzde 92,2’sinin kız çocukların ise yüzde 90,3’ünün internet kullandığı görüldü. Bu oranlar 2021 yılında sırasıyla yüzde 83,9 ve yüzde 81,5’ti.
İnternet kullanan çocukların yüzde 97,4’ü düzenli internet kullandığını beyan etti. Bu oran, 2021 yılında yüzde 98,6 idi. Düzenli internet kullanan çocukların yüzde 42,9’unun hafta içi, yüzde 53,6’sının ise hafta sonu günde yaklaşık iki saat ve daha fazla süre internette vakit geçirdiği gözlendi. Günde yaklaşık iki saat ve daha fazla süre internet kullanımı yaş gruplarına göre incelendiğinde; bu oran hafta içi 6-10 yaş grubu için yüzde 30,6, 11-15 yaş grubu için yüzde 54,4 oldu. Hafta sonu ise sırasıyla yüzde 43,2 ve yüzde 63,5 oldu.
Çocuklar interneti en fazla video izleme amacı ile kullandı
Düzenli internet kullanan çocukların internet kullanım amaçları incelendiğinde; en fazla yürüttükleri faaliyetler sırasıyla yüzde 83,9 ile video izleme, yüzde 75,0 ile ödev, öğrenme veya çevrimiçi derslere katılma ve yüzde 72,7 ile oyun oynama veya oyun indirme oldu. Çocukların internette en az yürüttüğü faaliyet ise yüzde 13,2 ile e-posta gönderme veya alma oldu.
Çocukların yüzde 66,1’i sosyal medya kullandı
Sosyal medya kullanan çocukların oranı 2024 yılında yüzde 66,1 oldu. Erkek çocukların yüzde 68,1’inin, kız çocuklarının ise yüzde 64,0’ının sosyal medya kullandığı görüldü. Yaş gruplarına göre sosyal medya kullanımı izlendiğinde; bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 53,5, 11-15 yaş grubunda ise yüzde 79,0 oldu.
Sosyal medya kullanan çocukların yüzde 97,9’u düzenli olarak sosyal medyayı kullandı. Düzenli sosyal medya kullanan çocuklardan sosyal medya platformlarında yaklaşık iki saat ve daha fazla süre geçirenlerin oranı; hafta içi yüzde 37,1, hafta sonu yüzde 49,5 olarak gözlendi. Sosyal medyada yaklaşık iki saat ve daha fazla zaman geçiren 11-15 yaş grubundaki çocukların oranının 6-10 yaş grubundaki çocuklardan yaklaşık 20 puan daha fazla olduğu görüldü.
Çocukların yüzde 96,3’ü YouTube kullandı
Çocukların en fazla kullandıkları sosyal medya platformu, yüzde 96,3 ile YouTube oldu. Bunu sırasıyla, yüzde 41,5 ile Instagram, yüzde 26,2 ile TikTok, yüzde 21,4 ile Snapchat, yüzde 13,6 ile Pinterest, yüzde 9,5 ile Facebook ve yüzde 4,9 ile X izledi. Yaş gruplarına göre sosyal medya platformlarının kullanımı incelendiğinde; YouTube her iki yaş grubunda da en fazla kullanılan uygulama oldu. İkinci sırayı 6-10 yaş grubunda yüzde 11,7 ile TikTok, 11-15 yaş grubunda ise yüzde 63,0 ile Instagram aldı.
Çocukların yüzde 76,1’i cep telefonu/akıllı telefon kullandı
Cep telefonu/akıllı telefon kullandığını belirten çocukların oranı, 2024 yılında yüzde 76,1 oldu. Cep telefonu/akıllı telefon kullanma oranı yaş gruplarına göre incelendiğinde ise bu oranın 6-10 yaş grubundaki çocuklarda yüzde 66,3, 11-15 yaş grubundaki çocuklarda ise yüzde 86,2 olduğu görüldü.
Cep telefonu/akıllı telefon en fazla internette gezinme amacı ile kullanıldı
Düzenli cep telefonu/akıllı telefon kullandığını beyan eden çocukların oranı yüzde 98,2 oldu. Bu çocukların cep telefonu/akıllı telefonu kullanım amaçları incelendiğinde; en fazla yüzde 77,9 ile internette gezinme, yüzde 77,3 ile görüntülü veya görüntüsüz konuşma, yüzde 75,0 ile film, dizi, TV yayınları veya video izleme ve yüzde 73,6 ile sosyal medya kullanımı olduğu tespit edildi.
Çocukların yüzde 32,6’sı her yarım saate bir cep telefonu/akıllı telefonunu kontrol etti
Düzenli cep telefonu/akıllı telefon kullanan çocuklardan yüzde 32,6’sı cep telefonu/akıllı telefonunu en az 30 dakikada bir kontrol ettiğini belirtti. Bu oran, erkek çocuklarında yüzde 33,9 iken kız çocuklarında yüzde 31,2 oldu. Düzenli cep telefonu/akıllı telefon kullanan ve her yarım saatte bir cep telefonu/akıllı telefonunu kontrol ettiğini belirten 6-10 yaş grubundaki çocukların oranı yüzde 19,6,11-15 yaş grubundaki çocukların oranı ise yüzde 42,8 oldu.
Düzenli cep telefonu/akıllı telefon kullanıp en az 30 dakikada bir telefonunu kontrol eden, uyumadan önce en son ve uyandıktan sonra ilk yaptığı şey telefonunu kontrol etmek olan, televizyon izlerken ve başkalarıyla yemek yerken dahi telefon kullanan çocukların oranı yüzde 3,4 iken bunlardan en az birini yapan çocukların oranı yüzde 58,6 oldu. Bu davranışlardan en az birini gerçekleştiren çocukların oranı 2021 yılında yüzde 52,4’tü.
Sadece kendi kullanımında en az bir bilişim teknoloji ürünü olan çocukların oranı yüzde 63,8 oldu
Bilgisayar (masaüstü/dizüstü/tablet), cep telefonu/akıllı telefon, akıllı saat ve oyun konsolu teknoloji ürünlerinden en az birinin sadece kendi kullanımında olduğunu beyan eden çocukların oranı, 2024 yılında yüzde 63,8 oldu. Bu oranın erkek çocuklarında yüzde 66,9, kız çocuklarında yüzde 60,5 olduğu görüldü. Sadece kendi kullanımında bir bilişim teknoloji ürünü olan çocuklar yaş gruplarına göre incelendiğinde, en belirgin farkın cep telefonu/akıllı telefon kullanan çocuklarda olduğu görüldü.
Sadece kendi kullanımında cep telefonu/akıllı telefonu olan çocukların oranı 2024 yılında yüzde 43,9, bilgisayarı olan çocukların oranı yüzde 35,7, akıllı saati olan çocukların oranı ise yüzde 14,3 oldu. Bu oranlar 2021 yılında sırasıyla; yüzde 39,0, yüzde 46,3 ve yüzde 3,9’du.
Erkek çocuklar kız çocuklardan daha fazla dijital oyun oynadı
Dijital oyun oynadığını belirten çocukların oranı 2024 yılında yüzde 74,0 oldu. Dijital oyun oynama oranı cinsiyete ve yaş grubuna göre incelendiğinde; erkek çocukların dijital oyun oynama oranı yüzde 82,8 iken kız çocukların oranı yüzde 64,8 oldu. Bu oran, 6-10 yaş grubundaki erkek çocuklarda yüzde 80,6, kız çocuklarda yüzde 70,6, 11-15 yaş grubundaki erkek çocuklarda yüzde 85,0, kız çocuklarda yüzde 58,7 oldu.
Düzenli oyun oynayan çocukların yüzde 25,6’sı hafta içi günde yaklaşık iki saatten fazla oyun oynadı
Dijital oyun oynayan çocukların yüzde 90,8’i düzenli dijital oyun oynadığını beyan etti. Düzenli dijital oyun oynayan çocukların yüzde 25,6’sının hafta içi, yüzde 41,8’inin ise hafta sonu günde yaklaşık iki saat ve daha fazla süre dijital oyun oynadığı gözlendi. Günde yaklaşık iki saat ve daha fazla süre dijital oyun oynayan çocuklar yaş gruplarına göre incelendiğinde; bu oran hafta içi 6-10 yaş grubu için yüzde 21,8, 11-15 yaş grubu için yüzde 29,8 oldu. Hafta sonu ise sırasıyla yüzde 37,4 ve yüzde 46,6 oldu.
Düzenli dijital oyun oynayan çocukların yüzde 40,1’i planladığı süreden daha fazla oynadı
Düzenli dijital oyun oynayan çocuklara dijital oyun oynamalarıyla ilgili kişisel düşünceleri sorulduğunda; çocukların yüzde 46,3’ü ebeveynlerinin kendisi hakkında çok fazla oyun oynadığını düşündüklerini belirtti. Düzenli dijital oyun oynayan çocukların yüzde 40,1’i planladığı süreden daha fazla oyun oynadığını, yüzde 35,6’sı oyun oynamanın sorumluluklarını aksatmaya neden olduğunu, yüzde 29,9’u oyun oynamak için çok fazla zaman harcadığını ve yüzde 23,4’ü dijital oyun oynamadığı zaman kendisini huzursuz ve mutsuz hissettiğini ifade etti.
Çocuklar ekran başında daha fazla kalabilmek için daha az kitap okudu
Çocuklara; bilgisayar, cep telefonu/akıllı telefon, internet ve sosyal medya kullanımı, dijital oyun oynama, TV izleme gibi faaliyetler için ekran başında geçirdikleri sürenin neden olduğu durumlar sorulduğunda çocukların yüzde 34,4’ü ekran başında daha fazla zaman geçirdiği için daha az kitap okuduğunu belirtti. Bunu yüzde 33,3 ile daha az ders çalışmak, yüzde 25,5 ile ailesiyle daha az vakit geçirmek, yüzde 18,6 ile arkadaşlarıyla yüz yüze daha az görüşüp daha az oyun oynamak ve yüzde 17,2 ile daha az uyumak takip etti.
