Srebrenitsa Soykırımı’nda hayatını kaybedenler, 29. yılında Dışişleri Bakanlığı Fatin Rüştü Zorlu Salonu’nda gerçekleştirilen program ile anıldı. Programda konuşan Dışişleri Bakan Yardımcısı ve Avrupa Birliği (AB) Başkanı Büyükelçi Mehmet Kemal Bozay, 11 Temmuz 1995 tarihinin Bosna Hersek halkı ve tüm insanlık için unutulamayacak bir trajedinin yıl dönümü olduğunu belirterek, “Anılan tarihte soykırıma uğrayan binlerce Boşnak kardeşimiz şehit mertebesine ulaştı. Yalnızca Bosna Hersek’in değil, aynı zamanda tüm dünyanın, hepimizin kalbinde büyük yaralar açtı. Savaşın ardından kayıpları bulmak için başlatılan çalışmalarda toplu mezarlarda ulaşılan kurbanlar, kimlik tespitlerinin ardından her yıl 11 Temmuz’da Potoçari Anıt Mezarlığı’nda düzenlenen törenle toprağa verilmektedir. Bu sene törenle ülkemizi Adalet Bakanı Yılmaz Tunç temsil etmektedir. Ayrıca Cumhurbaşkanımızın video mesajları da törende gösterilecektir. Bugün de kimlik tespiti yapılan ve ailelerinin onay verdiği 14 soykırım kurbanı daha defnedilecektir” diye konuştu.
Srebrenitsa’da yaşanan soykırımın barışın, adaletin, insan haklarının muhafazası için sürekli bir çaba gösterilmesi gerektiğini hatırlattığını aktaran Bozay, bu tür olayların bir daha yaşanmaması için geçmişten ders çıkarılması ve bu derslerin geleceğe taşınması gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin benzer soykırımların bir daha yaşanmaması için eğitim, farkındalık ve toplumsal dayanışma gibi alanlarda çalışmalara büyük önem verdiğini dile getiren Bozay, şu ifadelere yer verdi:
“Türkiye’de Srebrenitsa Soykırımı’nın unutulmaması ve toplumsal hafızalarda yer etmesi için yapıcı şekilde çalışmaktayız. Bu çerçevede ülkemizin eş sunuculuğundan biri olduğu ve en başından itibaren katkı sağladığı 11 Temmuz’un Srebrenitsa Soykırımı’nın Uluslararası Düşünme ve Anma Günü olarak belirlenmesine yönelik kararın BM Genel Kurulu’nda 23 Mayıs tarihinde kabul edilmesinden memnuniyet duyuyoruz. Söz konusu karar, Srebrenitsa Soykırımı’ndan sorumlu olanlar da dahil olmak üzere uluslararası mahkemelerce benzer suçlardan hüküm giyenleri çekingesiz şekilde kınamakta, BM üyesi devletleri anılan soykırımın çarpıtılmasını ve gelecekte benzer olayların meydana gelmesini önlemek için uygun programların eğitim müfredatına dahil edilmesini tavsiye etmektedir. Karar ayrıca 1995 Srebenitsa Soykırımı kurbanları anısına özel faaliyetler ve anma etkinlikleri düzenlemek ve gerekli eğitim, kamu farkındalığını artıracak etkinlikler dahil olmak üzere uluslararası günü idrak etmeye davet etmektedir.”
BM Genel Kurulu kararı temelinde 9 Temmuz tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı genelgesiyle 11 Temmuz gününün ülkemizde de acıların paylaşılması, soykırımın ve insanlığa karşı suçların kınanması amacıyla Srebrenitsa Soykırımını Düşünme ve Anma Günü olarak yad edilmesinin kararlaştırıldığını belirten Bozay, bu kapsamda önümüzdeki yıllarda da alınan karar ve genel geçer çerçevesinde Srebrenitsa Soykırımı’nı anma faaliyetlerinin Dışişleri Bakanlığı koordinasyonunda bugünkü gibi ilgili kurum ve kuruluşlar ile birlikte sürdürüleceğini söyledi.
“Türkiye büyük bir destek verdi”
Bosna-Hersek Büyükelçisi Mirsada Çolakoviç ise, soykırımın üzerinden 29 sene geçmesine rağmen yaraların hala çok taze olduğunu dile getirerek, “Birçok aile sonlanmış, orada şahitlik edecek kimse kalmamıştır. Bizim burada birlikte bulunmamızın çok önemli olduğunu ve büyük bir mesaj gönderdiğini düşünüyorum. Birleşmiş Milletler geçen aylarda 11 Temmuz’u Uluslararası Srebrenitsa Soykırımını Uluslararası Düşünme ve Anma Günü olarak ilan etmişti. Burada uluslararası mahkemenin verdiği kararlara göre bu karar verildi. Bu kararla birlikte BM, Srebrenitsa’da hayatını kaybeden kişilerin tespit edilmesi konusunda bir karar verdi. Mahkemenin kararlarına uyulması konusunda Türkiye Cumhuriyeti diplomatik kanallarla ilişki kurarak çok büyük bir destek verdi. Bundan dolayı çok teşekkür ediyoruz” dedi.
Türkiye’nin yetkili kişilere bu kararın verilmesi konusunda sadece karar aşamasında değil, hazırlanma aşamasında da destek verdiğini aktaran Büyükelçi Çolakoviç, Bosna Hersek’te birçok kişinin yakınını kaybettiğini, yakınlarını bulamadığını belirterek, “Dünyada ilk defa bir soykırıma anma töreni bu şekilde düzenleniyor. Burada asıl amaç bu soykırımın unutulmamasıdır. Birçok kişi annelerini, oğullarını, eşlerini kaybetti. Hala ailelerinin nerede olduklarını bulamayanlar var ve buna rağmen hala bazı kişiler soykırımı inkar ediyorlar. Eğer barış olacaksa sadece bir şekildedir, o da herkesin geçmişi ve yaptıklarıyla yüzleşmesi sayesinde olacaktır. Eğer yüzleşirse ancak o şekilde o yaralar sarılabilir” dedi.
