Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Su Ürünleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mehmet Cengiz Deval, balon balıklarının ‘altın zehirli kurbağa’dan sonra dünyadaki en zehirli ikinci omurgalı hayvan olarak kabul edildiğini söyledi. Prof. Dr. Deval, “Balon balıklarının gonad, karaciğer, bağırsak, kas dokuları ve bazen de derileri Tetrodotoksin (TTX) olarak tanımlanan nörotoksin içerir. Siyanürden 1200 kat daha zehirli olan tetrodotoksin insanlar için de ölümcüldür. Bir balon balığında 30 yetişkin insanı öldürmeye yetecek kadar toksin vardır ve bilinen bir panzehir de yoktur” dedi.
Akdeniz Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dekanı ve Su Ürünleri Avlama ve İşleme Bölümü Avlama Teknolojisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Cengiz Deval, balon balığı avcılığının desteklenmesine dair yayınlanan tebliğ hakkında değerlendirmelerde bulundu, amatör balıkçılar için balon balığı avcılığı izninin olmadığını söyledi.
Prof. Dr. Mehmet Cengiz Deval, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Kasım ayında yayınladığı Balon Balığının Avcılığının Desteklenmesine Yönelik Tebliğin amacının denizlerdeki sucul biyolojik çeşitliliğe ve balıkçıların av araçlarına zarar veren balon balıklarından ‘Lagocephalus sceleratus’ türünün ekosistemdeki yoğunluğunu ve stoğa katılım oranını azaltarak balon balığının avlanmasını teşvik etmek amacıyla balıkçılara verilecek desteklemeye ilişkin iş ve işlemler olduğunu belirtti.
“AMATÖR BALIKÇILARA İZNİ YOK”
Balon balığı avcılığının Akdeniz ve Ege Denizi’ne kıyısı olan illerde, çevirme ve sürütme ağları dışında avcılık faaliyetinde bulunan, Su Ürünleri Bilgi Sistemine (SUBİS) kayıtlı ve geçerli bir balıkçı gemisi ruhsat tezkeresine sahip olan balıkçılara verildiğini söyleyen Prof. Dr. Deval, “Destekleme kapsamında sadece bu türün avcılığına izin verilerek kuyruğunun 1 milyon adete kadar, her bir adedi başına 5 Lira destekleme ödemesi yapılacak. Diğer balon balığı türlerinin avcılık yasağı devam edecek. Amatör balıkçılar için balon balığı avcılığı izni yok” dedi.
“Son 30 yılda deniz yüzeyi sıcaklıklarının yükseldiği göz önüne alındığında, Doğu Akdeniz koşullarının tropikal türlerin büyümesi, üremesi ve hayatta kalması için giderek daha uygun hale geldiği ve yerli türlerle rekabette bu koşulların yabancı türlere çeşitli avantajlar sağlandığı görülmektedir” diyen Prof. Dr. Mehmet Cengiz Deval, son 40 yıl içinde Akdeniz suları için kaydedilen balon balığı türlerinin sayısının 11’e yükseldiğini ve Türk denizlerinde Tetraodontidae familyasına ait 8 balon balığı türünün tespit edildiğini ifade etti.
DÜNYADAKİ EN ZEHİRLİ İKİNCİ OMURGALISI
Balon balıklarının altın zehirli kurbağadan sonra dünyadaki en zehirli ikinci omurgalı hayvan olarak kabul edildiğini söyleyen Prof. Dr. Deval, “Balon balıklarının gonad, karaciğer, bağırsak, kas dokuları ve bazen de derileri, tetrodotoksin (TTX) olarak tanımlanan nörotoksin içerir. Siyanürden 1200 kat daha zehirli olan tetrodotoksin insanlar için de ölümcüldür. Bir balon balığında 30 yetişkin insanı öldürmeye yetecek kadar toksin vardır ve bilinen bir panzehir de yoktur” dedi.
Tetrodotoksin zehirlenmesinin belirtilerinin genellikle balon balığı zehrini yedikten 10-45 dakika sonra ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Deval, “Zehirlenme, ağızda uyuşma ve karıncalanma, tükürük, mide bulantısı ve kusma ile başlar. Semptomlar felce, bilinç kaybına ve solunum yetmezliğine ilerleyebilir ve ölüme neden olabilir” şeklinde konuştu.
Dekan Prof. Dr. Deval, “Sularımızda bulunan balon balığı türlerinin maksimum boyları 16- 114 santim arasında değişirken, türlerinin dördü TTX ihtiva etmezken diğer dördü TTX ihtiva eder ve insanlar için öldürücüdür” ifadelerini kullandı.
